Mil Naŭcent Okdek Kvar

PARTO TRI

2

Li kuŝis sur io, kio sentiĝis kiel kampada lito, escepte ke ĝi estis pli alta super la tero kaj ke li estis ligita iel, tiel ke li ne povas moviĝi.

Lumo, kiu ŝajnis pli forta ol kutime, faladis sur lian vizaĝon. O’Brien staris ĉe lia flanko, malsupren rigardante intense al li. Aliflanke staris viro en blanka mantelo, tenante hipoderman injektilon.

Eĉ kiam liaj okuloj estis malfermitaj, li nur iom post iom rekonis la ĉirkaŭaĵojn. Li havis senton ke li naĝas supren en ĉi tiun ĉambro el tre malsimila mondo, ia subakva mondo multe suba. Kiom longe li estis sube, tie, li ne sciis. De la momento kiam ili arestis lin, li ne vidis mallumon nek taglumon. Krome, liaj memoroj ne estis seninterrompaj.

Kelkajn fojojn lia konscio, eĉ tia konscio kian oni havas dum dormo, ekĉesis kaj rekomenciĝis post senenhava intervalo. Sed ĉu la intervaloj ampleksis tagojn aŭ semajnojn aŭ nur sekundojn, ne eblis scii.

Per tiu unua surkubuta bato la koŝmaro komenciĝis. Poste li konsciiĝis ke ĉio tiam okazanta estis nur prepara rutina pridemandado, kiun ricevas preskaŭ ĉiuj kaptitoj. Pri granda nombro da krimoj — spionado, sabotado, k.s. — ĉiu konfesis tute rutine. La konfeso estis formalaĵo, kvanikam la torturo estis reala. Kiomfoje li estis batita, kiom longe daŭris la batadoj, li ne povis memori. Ĉiam atakis lin samtempe kvin aŭ ses viroj en nigraj uniformoj. Kelkfoje per pugnoj, kelkfoje per bastonoj, kelkfoje per ŝtalaj batiloj, kelkfoje per botoj. Diversfoje li ruliĝadis sur la planko, senhonte kiel besto, korpe baraktante tien kaj tien per senfina, senespera peno eviti la piedbatojn, kaj simple invitante pli kaj ankoraŭ pli da piedbatoj, en la ripojn, en la ventron, sur la kubutojn, sur la tibiojn, en la ingvenon, en la testikojn, sur la oston baze de la vertebraro. Kelkfoje tio daŭris tiom daŭre, ke fine kruele, fie, nepardoneble al li ŝajnis, ne ke la gardistoj plu batadas lin, sed ke li ne povas devigi sin perdi la konscion. Kelkfoje lia kuraĝo tiom forlasis lin ke li komencis kriegi petante kompaton, eĉ antaŭ la komenciĝo de la batado, kiam nur vidi pugnon retiritan prepare por bato sufiĉis por verŝigi el li konfesadon pri realaj kaj imagataj krimoj. Alifoje li komencis kun firma decido konfesi nenion, kiam necesis perforte eligi el li ĉiun vorton inter suspiroj pro doloro, kaj kelkfoje li feble provis kompromisi, kiam li diris al si: “Mi ja konfesos, sed ankoraŭ ne. Mi devos elteni ĝis la doloro fariĝos netolerebla. Tri piedbatojn pli, du piedbatojn pli, post tio mi diros al ili kion ajn ili volas.” Kelkfoje li estis batita ĝis li apenaŭ povis stari, poste ĵetita kvazaŭ sako da terpomoj sur la ŝtonan plankon de ĉelo, lasita por refortiĝi dum kelkaj horoj, kaj poste reelprenita kaj rebatita. Ankaŭ okazis pli longaj periodoj da refortiĝado. Li memoris ilin malklare, ĉar ili ĉefe okazis dum dormo aŭ stuporo. Li memoris ĉelon kun lito el ligna tabulo, ia breto etendiĝanta el la muro, kaj stana lavpelvo, kaj manĝoj konsistantaj el varmega supo kaj pano, kaj kelkfoje kafo. Li memoris malafablan barbiron, kiu alvenis por skrapi lian mentonon kaj tondi lian hararon; kaj profesiecajn, sensimpatiajn virojn en blankaj manteloj, kiuj sentis lian korbatadon, perfrapete provis liajn refleksojn, suprenpuŝis liajn palpebrojn, palpadis lin per malglataj fingroj, serĉante rompitajn ostojn, kaj puŝis injektilojn en lian brakon por dormigi lin.

La batadoj fariĝis malpli oftaj, kaj plejparte estiĝis minaco, hororo al kiu li estus resendebla kiam ajn liaj respondoj ne kontentigus. Nun liaj demandantoj ne estis nigre uniformitaj gangsteruloj, sed Partiaj intelektuloj, nealtaj rondaj viroj kun rapidaj moviĝoj kaj scintilantaj okulvitroj, kiuj prilaboradis lin relajse dum periodoj daŭrantaj — li konjektis, li ne povis esti certa — po dek aŭ dek du horojn. Tiuj aliaj demandantoj certigis ke li spertas konstantan nefortan doloron, sed ili ne apogis sin ĉefe per doloro. Ili batis lian vizaĝon, tordis liajn orelojn, tiris liajn harojn, devigis lin stari sur unu kruro, rifuzis permesi ke li urinu, briligis fortegajn lumojn en lian vizaĝon ĝis liaj okuloj larmis; sed la celo de tio estis simple humiligi lin, kaj detrui lian kapablon argumenti kaj rezonadi. Ilia vera armilo estis la senkompata demandado, kiu daŭris, horon post horo, inside renversante lin, kaŝe kaptante lin, tordante ĉion kion li diris, kondamnante lin ĉiupaŝe pri mensogoj kaj sinkontraŭdiro, ĝis li komencis plori, tiom pro honto kiom pro nerva laco. Kelkfoje li ploris sesfoje dum unusola sesio.

Plejofte ili kriis riproĉegante lin, kaj minacis, je ĉiu hezito, transdoni lin denove al la gardistoj; sed kelkfoje ili subite ŝanĝis sian melodion, nomis lin kamarado, petegis lin nome de Engsoco kaj Granda Frato, demandis al li malĝoje ĉu eĉ nun ne restas en li sufiĉa lojaleco al la

Partio por voli malfari la malbonon kiun li faris. Kiam liaj nervoj estis ĉifitaj pro horoj da demandado, eĉ tiu peto povis devigi lin ploraĉadi.

Fine la senĉesaj voĉoj rompis lin pli komplete ol la botoj kaj pugnoj de la gardistoj. Lia sola deziro estis trovi kion ili volas ke li konfesu, kaj rapide konfesi ĝin, antaŭ ol la fitiranado rekomenciĝos. Li konfesis esti murdinta eminentajn Partianojn, distribuinta perfidajn pamfletojn, ŝtelinta publikajn monojn, vendinta militsekretojn, sabotinta ĉiumaniere. Li konfesis ke li estas spiono pagata de la Orientazia registaro jam de 1968. Li konfesis ke li estas religikredanto, kapitalismoadmiranto, seksperversulo. Li konfesis ke li murdis sian edzinon, kvankam li sciis, kaj tutcerte liaj demandantoj sciis, ke lia edzino ankoraŭ vivas. Li konfesis ke jam de jaroj li persone kontaktas

Golsteinon, kaj estas membro de subtera organizo kiu inkluzivas preskaŭ ĉiun homon kiun iam li konis. Estis pli facile konfesi ĉion kaj impliki ĉiujn. Krome, unusence tio estis tute vera. Estis vere ke li estas malamiko de la Partio, kaj laŭ la vidpunkto de la Partio, ekzistas nenia diferenco inter penso kaj ago.

Ankaŭ ekzistis alispecaj memoroj. Ili elstaris en lia menso unuope, kvazaŭ bildoj ĉirkaŭataj de nigreco.

Li estas en ĉelo kiu estas aŭ senluma aŭ lumigata, ĉar li povas vidi nenion escepte de paro da okuloj. Proksima estas ia instrumento, kiu tiktakas malrapide kaj regule. La okuloj fariĝas pli grandaj kaj pli lumaj.

Subite li flosas el sia sidejo, plonĝas en la okulojn, kaj estas vorita.

Li estas ligita per rimenoj al seĝo kiun ĉirkaŭas ciferplatoj, sub brilegaj lumiloj. Viro en blanka mantelo legas la ciferplatojn. Aŭdiĝas la marŝado de pezaj botoj elekstere. La pordo laŭte malfermiĝas. La vaksvizaĝa oficiro enmarŝas, sekvate de du gardistoj.

“Ĉambro 101,” diris la oficiro.

La viro en la blanka mantelo ne turnas sin. Li ankaŭ ne rigardas

Winstonon; li nur rigardis la ciferplatojn.

Li ruliĝas laŭlonge de giganta koridoro, kilometron larĝa, plena de glora, ora lumo, ridegante kaj elkriante konfesojn plejlaŭtavoĉe. Li konfesas ĉion, eĉ la aferojn kiujn li estis sukcesinta kaŝi dum la torturado. Li rakontas la tutan historion de sia vivo al aŭskultantaro kiu jam konas ĝin. Kun li estas la gardistoj, la aliaj demandantoj, la viroj en blankaj manteloj, O’Brien, Julia, S-ro Charrington, ĉiuj ruliĝantaj kune laŭlonge de la koridoro kaj ridegante. Ia teruraĵo kiu estis kaŝota en la estonteco iel estis transsaltita kaj ne okazis. Ĉio estas en ordo, ne plu estas doloro, la lasta detalo de lia vivo estas enlumigita, komprenita, pardonita.

Li komencis leviĝi de la tabullito, duoncerte ke li aŭdis la voĉon de

O’Brien. Tra la tuta demandado, kvankam li neniam vidis lin, li sentis ke O’Brien estas apud lia kubuto, kvankam ne tuj videbla. O’Brien estas la direktanto de ĉio. Li sendis la gardistojn kontraŭ Winstonon, kaj malebligis ke ili mortigu lin. Li decidis kiam Winston kriegu pro doloro, kiam li rajtu ripozeti, kiam li estu manĝigata, kiam li dormu, kiam oni pumpu la drogojn en lian brakon. Li faris la demandojn kaj proponis la respondojn. Li estis la turmentanto, li estis la protektanto, li estis la inkvizitoro, li estis la amiko. Kaj unufoje — Winston ne povis memori ĉu dum perdroga dormo, ĉu dum normala dormo, ĉu eĉ dum momento da vekiteco — voĉo murmuris en lian orelon: “Ne vin ĝenu, Winston, mi gardas vin. Dum sep jaroj mi kontrolis vin. Nun venis la turnopunkto. Mi savos vin. Mi perfektigos vin.” Li ne certis ĉu estis la voĉo de O’Brien; sed ja estis la sama voĉo kiu diris al li: “Ni renkontiĝos en la loko kie ne estas mallumo”, en tiu alia sonĝo, antaŭ sep jaroj.

Li ne memoris finiĝon de la demandado. Estis periodo da nigreco, kaj poste la ĉelo, aŭ ĉambro, en kiu li nun estis, iom post iom materialiĝis ĉirkaŭ li. Li estis preskaŭ plata sur sia dorso, nekapabla movi sin. Lia korpo estis ligita ĉe ĉiu esenca punkto. Eĉ la dorso de lia kapo estis tenita iel. O’Brien rigardis lin serioze kaj iom malĝoje. Lia vizaĝo, vidate elsube, aspektis kruda kaj ĉifita, kun poŝoj sub la okuloj kaj lacolinioj de la nazo ĝis la mentono. Li estis malpli juna ol Winston estis supozinta; li estis eble kvardekok- aŭ kvindekjaraĝa. Sub lia mano estis ciferplato kun ŝaltilo sur la supro kaj ciferoj kuŝantaj ĉirkaŭ la faco.

“Mi diris al vi,” diris O’Brien, “ke se ni rerenkontiĝos, estos ĉi tie.”

“Jes,” diris Winston.

Tute sen averto, escepte de moviĝeto de mano de O’Brien, ondo da doloro inundis lian korpon. Estis timegiga doloro, ĉar li ne povis vidi kio okazas, kaj li sentis ke ia mortiga damaĝo fariĝas al li. Li ne sciis ĉu 179 vere okazis, aŭ ĉu la efekto estis produktita perelektre; sed lia korpo estis distordata, la artikoj estis malfacile distirataj. Kvankam la doloro kaŭzis ŝviton sur lia frunto, la plej malbona parto estis la timo ke lia dors-ostaro estas krevonta. Li kunmetis siajn dentojn kaj spiris forte tra sia nazo, penante resti silenta kiel eble plej longe.

“Vi timas,” diris O’Brien, rigardante lian vizaĝon, “ke post plia momento io rompiĝos. Precipe vi timas ke rompiĝos via dors-ostaro. Vi havas vividan mensan bildon pri la disapartiĝo de la vertebroj kaj la elfluado de la spina likvo. Tion vi pensas, ĉu ne, Winston?”

Winston ne respondis. O’Brien ŝovis la ŝaltilon sur la ciferplato. La ondo da doloro foriris preskaŭ tiel rapide kiel ĝi estis veninta.

“Tio estis kvardek,” diris O’Brien. “Vi povas vidi ke la numeroj sur ĉi tiu plato atingas la centon. Ĉu vi bonvolos memori, dum nia tuta konversacio, ke mi kapablas dolorigi vin je kiu ajn momento, kaj kiom ajn mi decidos? Se vi mensogos al mi, aŭ provos trompi min iel, aŭ eĉ falos sub vian kutiman nivelon de inteligento, vi kriegos pro doloro, tuj.

Ĉu vi komprenas tion?”

“Jes,” diris Winston.

La mieno de O’Brien fariĝis malpli malafabla. Li reĝustigis siajn okulvitrojn penseme, kaj paŝis tien-reen unu-du-foje. Kiam li parolis, lia voĉo estis milda kaj pacienca. Li havis la mienon de kuracisto, instruisto, eĉ sacerdoto, fervora klarigi kaj persvadi, anstataŭ puni.

“Mi ĝenas min pri vi, Winston,” li diris, “ĉar vi valoras la ĝenon. Vi scias tute bone kio misas en vi. Vi scias ĝin jam de jaroj, kvankam vi batalis kontraŭ la scio. Vi estas mense malsana. Vi suferas pro difekta memoro. Vi ne povas memori realajn eventojn, kaj vi persvadas vin ke vi memoras aliajn eventojn kiuj tute ne okazis. Bonfortune, tio estas kuracebla. Vi neniam kuracis vin mem, ĉar vi ne deziris. Necesis malgranda peno, kiun vi rifuzis fari. Eĉ nun, mi bone konscias, vi kroĉiĝas al via malsano, miskredante ĝin virto. Nun ni prenu ekzemplon. Nunmomente, kontraŭ kiu potenco militas Oceanio?”

“Kiam oni arestis min, Oceanio militadis kontraŭ Orientazio.”

“Kontraŭ Orientazio. Bone. Kaj Oceanio de ĉiam militadas kontraŭ

Orientazio, ĉu ne?”

Winston entiris sian spiron. Li malfermis sian buŝon, kaj poste ne parolis. Li ne povis preni siajn okulojn for de la ciferplato. “La veron, Winston. La veron laŭ vi. Diru al mi kion vi kredas memori.”

“Mi memoras ke ĝis nur semajno antaŭ ol mi estis arestita, ni tute ne militadis kontraŭ Orientazio. Ni estis aliancanoj kun ili. La milito estis kontraŭ Eŭrazio. Tio estis daŭrinta kvar jarojn. Antaŭ tiam —”

O’Brien silentigis lin, gestante per sia mano.

“Plia ekzemplo,” li diris. “Antaŭ pluraj jaroj, vi suferis pro vere grava iluzio. Vi kredis ke tri viroj, tri iamaj Partianoj, nomitaj Jones,

Aaronson, kaj Rutherford, viroj ekzekutitaj pro perfido kaj sabotado farinte plej plenan konfeson — vi kredis ke ili ne kulpis pri la krimoj pri kiuj ili estis akuzitaj. Vi kredis esti vidinta nemiskompreneblan dokumentan ateston, kiu pruvis ke iliaj konfesoj estis falsaj. Estis certa foto pri kiu vi haluciniĝis. Vi kredis esti reale teninta ĝin en viaj manoj.

Estis foto iom simila al ĉi tiu.”

Oblonga slipo el ĵurnalo aperis inter la fingroj de O’Brien. Dum eble kvin sekundoj ĝi estis en angulo de la vidpovo de Winston. Ĝi estis foto, kaj ne eblis dubi ĝian identecon. Ĝi estis la foto. Ĝi estis alia ekzemplero de la foto pri Jones, Aaronson, kaj Rutherford ĉe la Partia kunveno en Novjorko, kiun li ŝance trovis antaŭ dek unu jaroj kaj tuj detruis. Dum nura momento ĝi estis antaŭ liaj okuloj, poste ĝi estis ne plu videbla. Sed li ja vidis ĝin, nedubeble li vidis ĝin! Li faris senesperan, agoniigan penon liberigi la supran duonon de sia korpo. Estis neeble movi sin eĉ centimetron je iu ajn direkto. Dum la momento li eĉ forgesis la ciferplaton. Li nur volis denove teni la foton en siaj fingroj, aŭ almenaŭ vidi ĝin.

“Ĝi ekzistas!” li kriis.

“Ne,” diris O’Brien.

Li paŝis trans la ĉambron. Estis memortruo en la kontraŭa muro.

O’Brien levis la kovrilon. Nevidate, la fragila paperslipo forkirliĝis sur la fluo de varma aero; ĝi malaperis en ekflamiĝo. O’Brien forturnis sin de la muro.

“Cindroj,” li diris. “Eĉ ne identigeblaj cindroj. Polvo. Ĝi ne ekzistas.

Ĝi neniam ekzistis.”

“Sed ĝi jes ekzistis! Ĝi ja ekzistas. Ĝi ekzistas en la memoro. Mi memoras ĝin. Vi memoras ĝin.”

“Mi ne memoras ĝin,” diris O’Brien.

La koro de Winston malfortiĝis. Tio estas duoblapenso. Li sentis mortigan senpovon. Se li estus certa ke O’Brien mensogas, ne ŝajnus grave. Sed estis tute eble ke O’Brien vere forgesis la foton. Kaj se tiel, do jam li forgesis ke li neis ĝian memoriĝon, kaj forgesis ke li forgesis. Kiel esti certa ke temis pru simpla trompo? Eble tiu lunatika misartikiĝo de la menso vere povas okazi: jen, tiu penso venkis lin.

O’Brien rigardadis lin kontempleme. Pli ol antaŭe, li mienis kiel instruisto penanta labori kun misfarinta sed talenta infano.

“Ekzistas Partia slogano pri rego je la estinteco,” li diris. “Deklamu ĝin, mi petas.”

“Kiu regas la estintecon, tiu regas la estontecon: kiu regas la estantecon, tiu regas la estintecon,” obee deklamis Winston.

“Kiu regas la estantecon, tiu regas la estintecon,” diris O’Brien, malrapide jesante per sia kapo, aprobe. “Ĉu laŭ via opinio, Winston, la estinteco havas realan ekziston?”

Denove la sento de senhelpeco descendis sur Winstonon. Liaj okuloj rigardetis la ciferplaton. Li ne nur ne sciis ĉu “jes” aŭ “ne” estas la respondo kiu savos lin kontraŭ doloro; li eĉ ne sciis kiun respondon li kredas vera.

O’Brien ridetis malforte. “Vi ne estas metafizikisto, Winston,” li diris. “Antaŭ ĉi tiu momento, vi neniam pensis pri la signifo de ekzisto.

Mi esprimos la temon pli precize. Ĉu la estinteco ekzistas konkrete, en la spaco? Ĉu loko estas ie ajn, mondo da solidaj objektoj, kie la estinteco ankoraŭ okazas?”

“Ne.”

“Do kie ekzistas la estinteco, se ĝi ja ekzistas?”

“En registroj. Ĝi estas skribita.”

“En registroj. Kaj —?”

“En la menso. En la homa memoro.”

“En la memoro. Bone, do. Ni, la Partio, regas ĉiuj registrojn, kaj ni regas ĉiujn memorojn. Sekve ni regas la estintecon, ĉu ne?”

“Sed kiel vi povas malebligi ke homoj memoras aferojn?” kriis

Winston, denove dummomente forgesante la ciferplaton. “Ĝi estas ekster oni. Kiel vi povas regi la memoron? Vi ne regas mian memoron!”

La mieno de O’Brien refariĝis severa. Li metis sian manon sur la ciferplaton.

“Male,” li diris, “vi ne regas ĝin. Tial vi estis portita ĉi tien. Vi estas ĉi tie ĉar vi malsukcesis pri humileco, pri sinrego. Vi rifuzis submeti vin, kaj sinsubmeto estas la prezo de malfrenezo. Vi preferis esti lunatiko, minoritato konsistanta el unu persono. Nur la disciplinita menso povas vidi la realon, Winston. Vi kredas ke la realo estas io objektiva, ekstera, ekzistanta per si mem. Vi ankaŭ kredas ke la naturo de la realo estas evidenta. Kiam vi iluzie kredas ke vi vidas ion, vi supozas ke ĉiu alia vidas la samon kiel vi. Sed mi diras al vi, Winston, ke la realo ne estas ekstera. La realeco ekzistas en la homa menso, nenie alie. Ne en la menso de individuo, kiu povas erari, kaj ĉiukaze baldaŭ pereas: nur en la menso de la Partio, kiu estas kolektiva kaj senmorta.

Kion ajn la Partio nomas vera, tio estas la vero. Estas neeble vidi la realon escepte de per rigardo tra la okuloj de la Partio. Tiu estas la fakto kiun vi devas relerni, Winston. Ĝi necesigas sindetruan agon, agon de la volo. Vi devos humiligi vin, antaŭ ol vi povos fariĝi malfreneza.”

Li paŭzis dum kelkaj momentoj, kvazaŭ lasante siajn diritaĵojn enradikiĝi.

“Ĉu vi memoras,” li pludiris, “skribi en via taglibro: ‘La libero estas la libero diri ke du plus du estas kvar’?”

“Jes,” diris Winston.

O’Brien supren tenis sian maldekstran manon, kun ĝia dorso direkte al Winston, kaj kun la dikfingro kaŝita kaj la kvar aliaj fingroj etenditaj.

“Kiom da fingroj mi etendas, Winston?”

“Kvar.”

“Kaj se la Partio diras ke ne kvar, sed kvin — tiuokaze, kiom?”

“Kvar.”

La vorto finiĝis per doloranhelo. La nadlo de la ciferplato atingis kvindek kvin. La ŝvito elverŝiĝis sur la tutan korpon de Winston. La aero ŝiriĝis en liajn pulmojn kaj reeliris per laŭtaj ĝemoj, kiujn li ne povis ĉesigi eĉ per kunpremego de la dentoj. O’Brien rigardadis lin, kun la kvar fingroj ankoraŭ etenditaj. Li retiris la ŝaltilon. Ĉifoje la doloro nur iomete mildiĝis.

“Kiom da fingroj, Winston?”

“Kvar.”

La nadlo atingis sesdek.

“Kiom da fingroj, Winston?”

“Kvar! Kvar! Kion alian mi povas diri? Kvar!”

Evidente la nadlo denove plialtiĝis, sed li ne rigardis ĝin. La peza severa vizaĝo kaj la kvar fingroj plenigis lian vidkampon. La fingroj staris rekte antaŭ liaj okuloj kvazaŭ kolonoj, enormaj, neklaraj, kaj ŝajne vibrantaj, sed nemiskompreneble kvar.

“Kiom da fingroj, Winston?”

“Kvar! Ĉesigu, ĉesigu! Kiel vi povas daŭrigi? Kvar! Kvar!”

“Kiom da fingroj, Winston?”

“Kvin! Kvin! Kvin!”

“Ne, Winston, tio ne utilas. Vi mensogas. Vi ankoraŭ kredas ke estas kvar. Kiom da fingroj, mi petas?”

“Kvar! Kvin! Kvar! Kiom ajn vi volas. Nur ĉesigu, ĉesigu la doloron!”

Abrupte li sidis rekte, kun la brako de O’Brien ĉirkaŭ siaj ŝultroj. Li eble senkonsciis dum kelkaj sekundoj. La ligiloj tenantaj lian korpon estis iom malstriktigitaj. Li sentis grandan malvarmon, li tremadis neregeble, liaj dentoj tremadis, la larmoj ruliĝis sur liaj vangoj. Dum momento li kroĉis sin al O’Brien kvazaŭ bebo, kurioze komfortigate de la peza brako ĉirkaŭ siaj ŝultroj. Li sentis ke O’Brien estas lia protektanto, ke la doloro estas io venanta elekstere, el iu alia fonto, kaj ke O’Brien estas lia savonto el ĝi.

“Vi malrapide lernas, Winston,” diris O’Brien milde.

“Kiel mi povus ne?” li larmadis. “Kiel mi povas ne vidi kio estas antaŭ miaj okuloj? Du plus du estas kvar.”

“Kelkfoje, Winston. Kelkfoje estas kvin. Kelkfoje tri. Kelkfoje ili estas ĉiuj sumoj samtempe. Vi devas pli strebi. Ne estas facile, malfreneziĝi.”

Li kuŝigis Winstonon sur la liton. La ligiĝo de liaj membroj plistriktiĝis denove, sed la doloro estis fadinta, kaj la tremado ĉesis, lasante lin nur malforta kaj malvarma. O’Brien gestis per sia kapo al la viro en la blanka mantelo, kiu estis staranta senmove dum ĉio. La viro en la blanka mantelo klinis sin, kaj rigardis zorge en la okulojn de

Winston, palpis lian korbatadon, metis orelon sur lian bruston, frapetis tie kaj tie, kaj post tio kapjesis al O’Brien.

“Denove,” diris O’Brien.

La doloro fluis en la korpon de Winston. La nadlo nepre atingis sepdek, sepdekkvin. Li tenis siajn okulojn fermitaj, ĉifoje. Li sciis ke la fingroj restas, kaj ankoraŭ estas kvar. Gravis nur resti vivanta ĝis la paroksismo finiĝis. Li ĉesis rimarki ĉu aŭ ne li ploras. La doloro replimildiĝis. Li malfermis siajn okulojn. O’Brien estis retirinta la ŝaltilon. “Kiom da fingroj, Winston?”

“Kion vi volas: persvadi min ke vi vidas kvin, aŭ efektive vidi ilin?”

“Efektive vidi ilin.”

“Denove,” diris O’Brien.

Eble la nadlo atingis okdek — naŭdek. Winston povis ne intermite memori kial la doloro okazas. Malantaŭ liaj kunpremitaj palpebroj arbaro da fingroj ŝajnis moviĝadi laŭ ia danco, enirante kaj elirante, malaperante unu malantaŭ alia kaj reaperante. Li penis kalkuli ilin, li ne povis memori la kialon. Li sciis nur ke estas neeble kalkuli ilin, kaj ke tio iel estas pro la mistera identeco de kvin kaj kvar. La doloro refadis.

Kiam li malfermis siajn okulojn li trovis ke li ankoraŭ vidas la samon.

Nenombreblaj fingroj, kvazaŭ moviĝantaj arboj, ankoraŭ fluadas ambaŭdirekten, krucante kaj rekrucante. Li refermis siajn okulojn.

“Kiom da fingroj mi etendas, Winston?”

“Mi ne scias. Mi ne scias. Vi mortigos min se vi refaros tion. Kvar, kvin, ses — tuthoneste mi ne scias.”

“Pli bone,” diris O’Brien.

Injektilo glate eniris la brakon de Winston. Preskaŭ sammomente feliĉiga, kuraca varmo disvastiĝis tra lia tuta korpo. La doloro jam duone forgesiĝis. Li malfermis siajn okulojn kaj suprenrigardis dankeme al O’Brien. Vidante la pezan, linikovritan vizaĝon, tiel malbelan kaj tiel inteligentan, lia koro ŝajnis turni sin. Se li povus moviĝi, li etendus manon, kaj metus ĝin sur brakon de O’Brien. Li neniam amis lin tiom profunde kiom ĉimomente, kaj ne nur ĉar li ĉesigis la doloron. La malnova sento, ke efektive ne gravas ĉu O’Brien estas amiko aŭ malamiko, revenis. O’Brien estas persono al kiu li povas paroli. Eble oni ne tiom volas esti amata, kiom esti komprenata.

O’Brien estis torturinta lin ĝis la rando de frenezeco, kaj post nelonge, certe, li sendos lin en la morton. Ne gravas. Laŭ ia senco kiu estas pli profunda ol amikeco, ili estas intimuloj: t.e, kvankam la vortoj mem eble neniam estos diritaj, estas loko kie ili povus renkontiĝi kaj konversacii. O’Brien rigardis malsupren al li, kun esprimo kiu kredigis ke la sama penso eble estas en lia propra menso. Kiam li parolis, estis per facila, konversacia tono.

“Ĉu vi scias kie vi estas, Winston?” li diris.

“Mi ne scias. Mi povas diveni. En la Ministrejo de la Amo.”

“Ĉu vi scias de kiom longe vi jam estas ĉi tie?”

“Mi ne scias. Tagojn, semajnojn, monatojn — mi kredas ke monatojn.”

“Kaj kial, laŭ via supozo, ni portas homojn al ĉi tiu loko?”

“Por devigi ilin konfesi.”

“Ne, jen ne la kialo. Divenu denove.”

“Por puni ilin.”

“Ne!” krietis O’Brien. Lia voĉo estis ŝanĝiĝinta eksterordinare, kaj lia vizaĝo subite fariĝis kaj severa kaj tre vigla. “Ne! Ne nure por ekstrakti vian konfeson, ne por puni vin. Ĉu mi diru al vi kial ni venigis vin ĉi tien? Por resanigi vin! Por malfrenezigi vin! Ĉu vi akceptas,

Winston, ke neniu persono kiun ni portas al ĉi tiu loko iam foriras el niaj manoj neresanigita? Ne interesas nin tiuj stultaj krimoj kiujn vi faris. Ne interesas la Partion la ago mem: interesas nin nur la penso. Ni ne nur simple detruas niajn malamikojn, ni ŝanĝas ilin. Ĉu vi komprenas kion mi celas diri per tio?”

Li estis klininta sin super Winstonon. Lia vizaĝo aspektis enorma, pro sia proksimeco, kaj hide malbela, ĉar ĝi estis vidata desube. Krome, ĝi estis plena de ia ekzalto, lunatika intenso. Denove la koro de Winston retiriĝis. Se eble, li tirus sin pli profunden en la liton. Li certis ke O’Brien estas tordonta la ciferplaton pro simpla malbonvolo. Je tiu momento, tamen, O’Brien forturnis sin. Li paŝis unu-du paŝojn tien kaj reen. Post tio li parolis plu, malpli intensege:

“Unue, vi devas kompreni ke en ĉi tiu loko ne okazas martiriĝoj. Vi legis pri la religiaj persekutoj dum la pasinteco. En la Mezepoko estis la Inkvizicio. Ĝi fiaskis. Ĝi celis nuligi herezadon, kaj finiĝis eternigante ĝin. Pro ĉiu herezulo kiun ĝi bruligis ĉe la ŝtipo, miloj da aliaj ekaperis.

Kial tio okazis? Ĉar la Inkvizicio mortigis siajn malamikojn malkaŝe, kaj mortigis ilin dum ili ankoraŭ ne pentis: efektive, ĝi mortigis ilin ĉar ili ne pentis. Homoj mortadis pro rifuzo forlasi siajn verajn kredojn.

Nature la gloro entute apartenis al la viktimo kaj la honto entute al la Inkviziciisto kiu bruligis lin. Poste, en la dudeka jarcento, estis la totalismistoj, tiel oni nomis ilin. Estis la Germanaj Nazioj kaj la Rusaj Komunistoj. La Rusoj persekutis herezojn pli kruele ol la Inkvizicio. Kaj ili imagis esti lernintaj per la eraroj de la pasinteco; ili sciis, almenaŭ, ke oni nepre ne faru martirojn. Antaŭ ol publike aperigi siajn viktimojn antaŭ tribunalo, ili intense entreprenis detrui ilian dignon. Ili trivis ilin per torturado kaj soleco, ĝis ili fariĝis malestimindaj timoplenaj aĉuloj, konfesante kion ajn oni metis en iliajn buŝojn, kovrante sin per riproĉoj, akuzante kaj ŝirmante sin unu malantaŭ la alia, larmoplene petegante kompaton. Tamen post nur kelkaj jaroj la samo reokazis. La mortintoj fariĝis martiroj, kaj ilia malindeco estis forgesita. Denove, kial? Unue, ĉar la konfesoj kiujn ili faris estis evidente truditaj kaj malveraj. Ni ne faras tiajn erarojn. Ĉiuj konfesoj diritaj ĉi tie estas veraj. Ni verigas ilin.

Kaj, plejgrave, ni ne permesas ke la mortintoj releviĝu kontraŭ ni. Vi devas ĉesi imagi ke la posteuloj pravigos vin, Winston. La posteuloj neniam aŭdos pri vi. Vi estos levita tute senspure el la historia fluo. Ni faros el vi gason kaj verŝos vin en la stratosferon. Nenio el vi restos, nek nomo en registro, nek memoro en vivanta cerbo. Vi estos nuligita en la pasinteco same kiel en la estonteco. Vi estos neniam ekzistinta.”

“Do kial min torturi?” pensis Winston, kun efemera amaro. O’Brien haltigis sian paŝadon, kvazaŭ Winston voĉigis la penson. Lia granda malbela vizaĝo proksimiĝis, kun la okuloj iomete mallarĝigitaj.

“Vi pensas,” li diris, “ke ĉar ni intencas tutplene detrui vin, tiel ke nenio dirita aŭ farita de vi eĉ etete gravos — ke tiukaze, kial ni donas al ni la penon pridemandadi vin unue? Tion vi pensis, ĉu ne?”

“Jes,” diris Winston.

O’Brien ridetis iom. “Vi estas fuŝaĵo en la desegno, Winston. Vi estas makulo forviŝenda. Ĉu mi ne ĵus diris al vi ke ni malsimilas al la pasintecaj persekutantoj? Ne kontentigas nin negativa obeo, eĉ ne kune kun la plej humilega sindono. Kiam fine vi cedos al ni, devos esti pro via libera volo. Ni ne detruas la herezulon ĉar li rezistas nin: dum li rezistas nin, ni neniam povas detrui lin. Ni konvertas lin, ni kaptas la internon de lia menso, ni re-formas lin. Ni elbruligas ĉian malbonon kaj ĉian iluzion el li; ni venigas lin al nia flanko, ne aspekte, sed tutvere, elkore kaj elanime. Ni faras el li unu el ni, antaŭ ol mortigi lin. Estas netolereble por ni, ke erara penso ekzistas ie en la mondo, negrave kiom sekrete kaj senpove. Eĉ en la momento de la morto ni ne povas permesi ian devion. Dum la antikva epoko la herezulo marŝis al la ŝtipo ankoraŭ estante herezulo, proklamante sian herezon, fiera pro ĝi. Eĉ la viktimo de la Rusaj purigoj povis porti ribelemon ŝlositan en sia kranio, dum li marŝis laŭlonge de la koridoro atendante la kuglon. Sed ni perfektigas la cerbon, antaŭ ol detrui ĝin. La ordono de la malnovaj despotismoj estis “Vi ne…”. La ordono de la totalismuloj estis “Vi devas…” Nia ordono estas “Vi estas”. Neniu portita de ni al ĉi tiu loko iam staras kontraŭ ni. Ĉiu estas purige lavita. Eĉ tiuj tri mizeraj perfiduloj kies senkulpecon vi iam kredis — Jones, Aaronson, kaj

Rutherford — finfine ni rompis ilin. Mi mem partoprenis en ilia pridemandado. Mi vidis ilin iom post iom rompiĝi, larmi, humiliĝi, plori — kaj fine, ne pro doloro nek timo, nur pro pento. Kiam ni finiĝis pri ili, ili estis nur la ŝeloj de homoj. Nenio restis en ili, escepte de malĝojo pro siaj agoj, kaj amo al Granda Frato. Estis kortuŝe vidi kiom ili amas lin. Ili petis esti rapide mortpafitaj, tiel ke ili povos morti dum iliaj mensoj ankoraŭ estas puraj.”

Lia voĉo fariĝis preskaŭ revema. La ekzaltiĝo, la lunatika entuziasmo, ankoraŭ estis en lia vizaĝo. Li ne ŝajnigas, pensis Winston, li ne estas hipokritulo, li kredas ĉiun vorton kiun li diras. Kio plej premis lin estis konscio pri la propra intelekta malsupereco. Li rigardis la pezan, tamen gracian, formon paŝadi tien kaj reen, en kaj el la etendo de lia vidpovo. O’Brien estis ulo ĉiumaniere pli granda ol li mem.

Neniun ideon li mem iam havis, aŭ povus havi, kiun O’Brien ne jam antaŭ longe konis, ekzamenis, kaj malakceptis. Lia menso ampleksas ankaŭ la menson de Winston. Sed tiukaze kiel povas esti vere ke

O’Brien estas freneza? Devas esti ke li mem, Winston, estas la frenezulo. O’Brien haltis, kaj malsupren rigardis al li. Lia voĉo estis reseveriĝinta.

“Ne imagu ke vi savos vin, Winston, negrave kiom plene vi cedos al ni. Neniu kiu iam misvojis estas iam ajn akceptita. Kaj eĉ se ni decidus lasi vin vivi ĝis la natura fino de via vivo, tamen vi ankoraŭ neniam eskapus de ni. Kio okazas al vi ĉi tie estas poreterne. Komprenu tion jam dekomence. Ni disfrakasos vin ĝis punkto de kiu vi ne povos reveni.

Okazos al vi spertoj el kiuj vi ne povus reveni eĉ se vi vivus mil jarojn.

Neniam denove vi kapablos havi ordinaran homan senton. Ĉio estos morta en vi. Neniam denove vi kapablos ami, amiki, ĝui la vivon, aŭ ridi, aŭ scivolemi, aŭ kuraĝi, aŭ integri. Vi estos vaka. Ni premos vin ĝis malpleneco, kaj poste ni mem replenigos vin.”

Li paŭzis, kaj gestis al la viro en la blanka mantelo. Winston konsciis ke ia peza aparato estis puŝita en lokon malantaŭ lia kapo.

O’Brien sidiĝis apud la lito, tiel ke lia vizaĝo estis preskaŭ samnivela kiel tiu de Winston.

“Tri mil,” li diris, parolante trans la kapon de Winston al la viro en la blanka mantelo.”

Du molaj vatoj, kiuj sentiĝis iomete malsekaj, premis sin kontraŭ la tempiojn de Winston. Li tremis. Venos doloro, nova speco de doloro.

O’Brien metis manon komfortige, preskaŭ ame, sur lian manon.

“Ĉifoje ne doloros,” li diris. “Tenu viajn okulojn fiksitaj sur miaj.”

Je tiu momento estis grandega eksplodo, aŭ kio sentiĝis kiel eksplodo, kvankam ne estis certe ĉu estis bruo. Sendube estis blindiga fulmlumo. Winston ne estis vundita, nur platigita. Kvankam li jam estis kuŝanta sur sia dorso kiam la afero okazis, li kurioze sentis ke li estis batita en tiun pozicion. Terura sendolora bato estis platiginta lin.

Ankaŭ io estis okazinta en lia menso. Dum liaj okuloj reakiris fokusiĝon, li memoris kiu li estas, kaj kie li estas, kaj rekonis la vizaĝon rigardantan en lian; sed, ie, estis granda peco da vako, kvazaŭ peco estis prenita el lia cerbo.

“Tio ne daŭros,” diris O’Brien. “Rigardu miajn okulojn. Kontraŭ kiu lando Oceanio militas?”

Winston pensis. Li sciis kion signifas Oceanio, kaj ke li mem estas civitano de Oceanio. Li ankaŭ memoris Eŭrazion kaj Orientazion; sed kiu militas kontraŭ kiu, tion li ne sciis. Efektive li ne estis konsciinta ke okazas milito.

“Mi ne memoras.”

“Oceanio militas kontraŭ Orientazio. Ĉu vi memoras tion, nun?”

“Jes.”

“Oceano de ĉiam militas kontraŭ Orientazio. De la komenco de via vivo, de la komenco de la Partio, de la komenco de la historio, la milito daŭras senpaŭze, ĉiam unusama milito. Ĉu vi memoras tion?”

“Jes.”

“Antaŭ dek unu jaroj vi kreis legendon pri tri viroj kiuj estis mortkondamnitaj pro perfido. Vi pretekstis ke vi vidis pecon da papero kiu pruvis ke ili estis senkulpaj. Neniam tia paperpeco ekzistis. Vi inventis ĝin, kaj poste vi iom post iom kredis pri ĝi. Vi memoras nun la momenton mem kiam vi unue inventis ĝin. Ĉu vi memoras tion?”

“Jes.”

“Mi ĵus etendis la fingrojn de mia mano antaŭ vi. Vi vidis kvin fingrojn. Ĉu vi memoras tion?”

“Jes.”

O’Brien supren etendis la fingrojn de sia maldekstra mano, kun la dikfingro kaŝita.

“Estas kvin fingroj tie. Ĉu vi vidas kvin fingrojn?”

“Jes.”

Kaj li ja vidis ilin, dum efemera momento, antaŭ ol la sceno en lia menso ŝanĝiĝis. Li vidis kvin fingrojn, kaj estis nenia misformiĝo. Poste ĉio denove estis normala, kaj la malnova timo, la malamo, kaj la konfuzo reamasiĝis en li. Sed estis momento — li ne sciis kiom longa, eble tridek-sekunda — da lumoplena certeco, kiam ĉiu nova sugesto de

O’Brien plenigis eron da vako, kaj fariĝis absoluta vero, kaj kiam du plus du povus esti tri tiel facile kiel kvin, se tio estus necesa. Ĝi fadis jam antaŭ ol O’Brien faligis sian manon; sed kvankam li ne povis revivigi ĝin, li povis memori ĝin, samkiel oni memoras vividan sperton de iu periodo de onia vivo kiam oni estis, en la praktiko, malsama persono.

“Vi vidas nun,” diris O’Brien, “ke efektive almenaŭ eblas.”

“Jes,” diris Winston.

O’Brien stariĝis kun mieno de kontento. Maldekstre de si Winston vidis ke la viro en la blanka mantelo rompas ampolon kaj retiras la puŝilon de injektilo. O’Brien turnis sin al Winston ridetante. Preskaŭ laŭ sia malnova maniero, li reĝustigis siajn okulvitrojn sur sia nazo.

“Ĉu vi memoras skribi en via taglibro,” li diris, “ke ne gravas ĉu mi estas amiko aŭ malamiko, ĉar mi estas almenaŭ persono kiu komprenas vin, kaj kun kiu vi povas paroli? Vi pravis. Min plezurigas paroli kun vi.

Via menso allogas min. Ĝi similas mian propran menson, escepte de ke vi estas freneza. Antaŭ ol ni finos la sesion, vi rajtas fari al mi kelkajn demandojn, se vi deziras.”

“Ĉu kiun ajn demandon mi deziras?”

“Kiun ajn.” Li vidis ke la okuloj de Winston rigardas la ciferplaton.

“Ĝi estas malŝaltita. Kiu estas via unua demando?”

“Kion vi faris al Julia?” diris Winston.

O’Brien denove ridetis. “Ŝi perfidis vin, Winston. Tuje-senrezerve.

Mi malofte vidis iun transveni al ni tiom rapide. Vi apenaŭ rekonus ŝin, se vi vidus ŝin Ĉiom da ŝia ribelemo, ŝia trompemo, ŝia malsaĝemo, ŝia malprudeco — ĉio estas elruligita el ŝi. Ĝi estis perfekta konverto, laŭlibra kazo.”

“Vi torturis ŝin?”

O’Brien lasis tiun demandon nerespondita. “Sekvan demandon,” li diris.

“Ĉu Granda Frato ekzistas?”

“Kompreneble li ekzistas. La Partio ekzistas. Granda Frato estas la enkorpiĝo de la Partio.”

“Ĉu li ekzistas sammaniere kiel mi ekzistas?”

“Vi ne ekzistas,” diris O’Brien.

Denove la sento pri senhelpeco atakis lin. Li sciis, aŭ li povis imagi, la argumentojn kiuj pruvas lian propran neekziston; sed ili estis sensencaĵo, ili estis nur vortludado. Ĉu la frazo ‘Vi ne ekzistas’ ne en si mem enhavas logikan absurdon? Sed kiel utilus diri tion? Lia menso velkis dum li pensis pri la nerespondeblaj, frenezaj argumentoj per kiuj O’Brien nuligus lin.

“Mi kredas ke mi ekzistas,” li diris lace. “Mi konscias pri mia propra identeco. Mi naskiĝis kaj mi mortos. Mi havas brakojn kaj krurojn. Mi okupas specifan punkton en la spaco. Neniu alia solida objekto povas samtempe okupi la saman punkton. Tiusence, ĉu Granda Frato ekzistas?”

“Ne gravas. Li ekzistas.”

“Ĉu Granda Frato iam mortos?”

“Kompreneble ne. Kiel li povus morti? Sekvan demandon.”

“Ĉu la Frataro ekzistas?”

“Tion, Winston, vi neniam scios. Se ni decidus liberigi vin, kiam ni estos finintaj pri vi, kaj se vi vivos ĝis vi estos naŭdekjaraĝa, tamen vi neniam trovus ĉu la demando al tiu demando estas Jes aŭ Ne. Dum via tuta vivo ĝi estos nesolvita enigmo en via menso.”

Winston kuŝis silente. Lia brusto leviĝis kaj malleviĝis iom pli rapide. Li ankoraŭ ne diris la demandon kiu la unua venis en lian menson. Li devos diri ĝin, tamen estis kvazaŭ lia lango rifuzas diri ĝin.

Vidiĝis spuro de amuziĝo en la vizaĝo de O’Brien. Eĉ liaj okulvitroj ŝajnis enhavi brileton de ironio. Li scias, pensis Winston subite, li scias kion mi demandos! Je tiu penso la vortoj ekŝovis sin el li:

“Kio estas en Ĉambro 101?”

La esprimo sur la vizaĝo de O’Brien ne ŝanĝiĝis. Li respondis seke:

“Vi scias kio estas en Ĉambro 101, Winston. Ĉiu scias kio estas en

Ĉambro 101.”

Li levis fingron signale al la viro en la blanka mantelo. Evidente la sesio finiĝis. Injektilo puŝiĝis en la brakon de Winston. Li preskaŭ tuj profunde endormiĝis.

第三部分

第二章

温斯顿应该是躺在行军床上,只不过这张床离地面更高,而且他被绑了起来,动弹不得。比往常更强烈的灯光打在脸上。奥伯里恩站在旁边,低头注视着他。床的另一边站着个穿白大褂的人,手里拿着注射器。

睁开眼睛后,温斯顿慢慢观察着周围的环境。他感觉自己从另一个完全不同的世界而来,从深海而来,游到这个房间。他不知道自己在海底待了多久。自从被捕,他就没见过黑夜和白昼,记忆也断断续续的。有时,意识会完全消失,就连睡觉的意识也会消失不见,空白期后又逐渐恢复,至于空白期是几天、几周还是几秒,温斯顿也不得而知。

自肘部被打以来,噩梦就开始了。之后,他知道了,那不过只是前奏,几乎每个囚犯都要接受这种常规审问。人们理所当然会坦白一系列罪行——间谍罪、破坏罪之类的。坦白是惯例,而拷打则是实实在在的。温斯顿数不清自己被打了多少次,也不知道每次被打了多久,总之,五六个穿着黑色制服的人会同时打他,有时用拳头,有时用警棍,有时是铁棍,有时则是皮鞭。很多次,温斯顿在地上滚来滚去,如牲口般不知羞耻,扭动着身体,试图躲避拳打脚踢,然而这只会招致更多的殴打,打在他的肋骨、腹部、肘部、小腿、腹股沟、睾丸以及尾骨等部位。这种殴打有时候似乎无穷无尽,温斯顿甚至会觉得最残忍最无法原谅的不是看守的殴打,而是自己无法做到不省人事。有时,温斯顿都快被吓死了,毒打开始前就开始大声求饶,看到拳头收回准备出击,就能让他坦白所有事,有些事是真的,有些事是想象出来的。有时候,他会下定决心不说出一个字,痛到不行才会说几个字。有时候,他也会软弱,想折中一下,对自己说:可以坦白,但还不到时候;一定要等痛到受不了的时候再说;再忍三脚,再忍两脚,我就给他们想要的。有时候,温斯顿被打得站不稳,像袋土豆一样瘫在牢房的石头地上,几个小时后又被拉出去痛打。也有时候他得恢复很长时间。他记不清了,因为恢复期间都在睡梦中或者眩晕中度过。他记得有间牢房里有张木板床,墙上有个架子,还有一个脸盆,送来的饭是热汤和面包,有时还有咖啡。他记得有个脾气暴躁的理发员给他刮胡子、剪头发。他还记得有个公事公办、毫无表情的白衣男护士给他测脉搏,检测神经反应,翻他的眼皮,用粗糙的手指摸来摸去看他有没有骨折,最后,那个人会在他胳膊上打一针,让他昏睡过去。

拷打的频率降低了,威胁转而登场,那是一种你的回答让人不满时随时可能再次被殴打的恐怖感。审讯他的人不再是穿着黑色制服的暴徒,而是党内知识分子。他们身材矮胖、动作敏捷,还带着亮闪闪的眼镜。这些人轮番上阵,温斯顿觉得每次审讯大概会持续十到十二个小时,他是这么觉得的,不过也没办法确定。这些审讯人员要保证他一直处于轻微的疼痛中,但他们的主要目标不是让他感到疼痛。审讯人员抽他耳光,拧他耳朵,让他单足站立,扯他的头发,不允许他去洗手间,还用炫目的灯光照得他不停流眼泪,不过,他们只是为了羞辱温斯顿,摧毁温斯顿争辩、推理的能力。审讯人员真正的武器是没完没了的残酷审讯,一个小时接一个小时,他们会提出具有迷惑性的问题,让温斯顿说出本不想说的话,还会设置陷阱,歪曲温斯顿的回答,抓住每个谎言和每句自相矛盾的话,直到温斯顿因耻辱和疲劳而哭泣。有时,一次拷问会让他哭上五六次。大多数情况下,审讯人员会大声辱骂他,而温斯顿稍有迟疑,审讯人员就会威胁说再把他交给看守殴打。有时,审讯人员也会突然改变策略,称温斯顿为同志,让他看在英社和老大哥的份上,悲伤地问他是否对党还有一丝忠诚,支撑他改正错误。几个小时的审讯后,温斯顿就到了崩溃的边缘,这种恳求的话都会让他涕泪交流。最后,比之拳打脚踢,喋喋不休的声音更能让他彻底垮掉。无论如何,让他说什么他就说什么,让他签字他就签字。温斯顿在乎的只是发现他们想让自己坦白什么,之后在被凌辱前迅速坦白。他承认自己曾刺杀党内高级领导人,散发煽动性小册子,贪污公款,出卖军事秘密,进行各种破坏活动等;承认自己早在1968年就是东亚国的间谍;承认自己有宗教信仰,崇拜资本主义,是个变态;承认自己杀害了妻子,虽然自己和审讯人员都知道他的妻子还活着;还承认他多年来一直与古登斯坦有个人联系,是地下组织的成员,而该组织也几乎吸纳了所有他认识的人。坦白所有事、指认所有人并不难,况且,某种意义上说,这也是事实。他的确是党的敌人,因为在党的眼里,思想与行为没有差别。

另有一些记忆也在他脑海里浮现出来,它们是独立的片段,如同黑色圆圈中的照片。

他在一间说不出是否明亮的房间里,因为他只能看到一双眼睛。近在咫尺的某处,传来缓慢而有规律的滴答声。那双眼睛越来越大,也越来越亮,突然,温斯顿从座位上浮起来,一头扎进那双眼睛里,消失不见。

温斯顿被绑在周围都是仪器的扶手椅上,刺眼的灯光下,有个穿白大褂的人正在读取数据。外面传来沉重的脚步声,铁门“哐当”一声打开,有蜡像般面孔的警官走进来,身后跟着两个看守。

“101房间。”警官说。

穿着白大褂的人没有转身,也没有看温斯顿,只是盯着仪表盘。

温斯顿正穿过一条有一公里宽的走廊,沐浴在灿烂的金色光线下,大声笑着叫着,高声坦白了所有事。他什么都承认了,就连拷打时咬牙没说的话也承认了。他将一生都告诉了一个深知他底细的人。警卫、其他审讯者、穿白大褂的人、奥伯里恩、茱莉亚还有查林顿先生都和他一起穿过走廊,高声笑着。潜伏在未来的恐怖之事已经过去,没有发生。一切都安然无恙,不再有疼痛,他生命中最细枝末节的东西都摆到了台面上,他得到了理解和原谅。

躺在木板床上的他目视前方,奥伯里恩的声音显得很不真切。整个审讯过程中,虽然他没看到,但觉得奥伯里恩就在旁边,只是没出现在视线范围内。奥伯里恩操纵着所有事,就是他派看守们殴打温斯顿,也是他让看守们留下活口。他决定温斯顿什么时候该痛苦尖叫,什么时候该恢复一些。他决定何时让温斯顿睡觉,何时把药物注射进他的胳膊。也是他提问并给出答案的提示。奥伯里恩折磨别人、保护别人也审问别人,他是朋友。可能是在打了针之后的梦中,可能是在正常的梦中,也可能是暂时清醒的时候,总之有一次,温斯顿听到耳边有人说:“别担心,温斯顿,你现在由我看管。我观察了你七年,现在到了转折点。我会救你的,我会让你出类拔萃。”温斯顿不确定那是不是奥伯里恩的声音,但七年前的梦中,有人告诉他“我们将在没有黑暗的地方相会”时,也是这个声音。

温斯顿不记得审讯是如何结束的。一阵漆黑过后,他就到了现在的牢房里,或者说是房间里,逐渐看清了周围的东西。他几乎是平躺着,无法移动。身体的主要部分都被绑起来了,甚至后脑勺也以某种方式被固定住了。奥伯里恩正低头看着他,表情相当严肃悲伤。从下往上看,奥伯里恩的脸粗糙而衰老,不仅有眼袋,而且鼻子到下巴的部分还因为劳累而长出了皱纹。他比温斯顿想象的还要老一些,可能有四十八岁或者五十岁。奥伯里恩手里有个仪器,上面有个控制杆,仪器盘上标有刻度。

“我说过,”奥伯里恩说,“如果我们能再见,就会在这里。”

“没错。”温斯顿说。

没有任何防备,奥伯里恩的手稍稍一动,温斯顿的身体里就滚过一波疼痛感。那种疼痛令人恐惧,因为他不明白正在发生的事,觉得自己正经受着致命的伤害。温斯顿不知道伤害是真实发生的,还是电流引起的,只知道身体扭曲变形,关节逐渐分离。尽管疼痛让他的前额挂满汗水,但最可怕的是,他的脊椎就快断了。温斯顿咬牙坚持着,通过鼻孔用力呼吸,尽量保持沉默。

“你害怕了,”奥伯里恩看着他的脸说,“一会儿就会有东西断掉。你尤其害怕脊椎断掉。你能清晰地看到脊椎断裂、脊髓液滴下来的画面。温斯顿,这就是你刚才想到的,对吧?”

温斯顿没有回答。奥伯里恩把控制杆拉回去。疼痛消失了,如它到来时一样迅速。

“这才四十,”奥伯里恩说,“你看,刻度最大是一百。你记住,我们说话的时候,我随时能让你觉得疼,要多疼有多疼。你要敢撒谎或者想搪塞过去,或者回答与你平常的智力水平不符,我就马上让你疼得喊出来。明白了吗?”

“明白了。”温斯顿回答。

奥伯里恩的态度缓和了一些。他若有所思地扶了扶眼镜,来回走了几步。再次开口时,他的声音里透着温柔和耐心,像医生、教师和传教士,似乎只想解释说服,不想惩罚。

“温斯顿,我为你担心,”他说,“是因为你值得,你清楚问题的所在,很多年前你就明白了,只是不肯承认。你精神不正常,有记忆缺陷。你记不住真正的事实,还说服自己记住从未发生过的事。幸好,这种病可以治。你之所以未能痊愈,是因为你的抗拒。你还没准备好付出努力。我很清楚,直到现在,你仍旧认为自己的病是种美德,不想改变。好了,我们举个例子,现在跟大洋国打仗的是谁?”

“我被捕的时候,是在和东亚国打仗。”

“跟东亚国。很好。一直是这样,对吧?”

温斯顿吸了口气。张嘴想说什么,却没说出来。他忍不住,一直盯着那个仪器。

“说实话,温斯顿,你说实话。告诉我你觉得自己记得的事。”

“我记得我被捕前一周,我们并没有跟东亚国打仗,它是盟友。我们当时在跟欧亚国打仗,打了四年了。再之前……”

奥伯里恩打了个手势,让他住口。

“再举个例子,”他说,“几年前,你确实有很严重的错觉。认为三个分别名为琼斯、阿伦森和卢瑟福的人曾是党员,他们对叛国罪和破坏罪供认不讳,被处决了,而你认为他们并没有犯下那些罪行。你觉得自己看到了毋容置疑的文件,足以证明他们的清白。还有某张让你产生了幻觉的照片,你以为自己亲手碰到过。那张照片就像这样。”

奥伯里恩的手里出现了一张长方形的报纸,在温斯顿的视线范围内停留了大概五秒钟。那是张照片,而且绝对就是那张照片。是琼斯、阿伦森和卢瑟福在纽约完成党务时的照片。温斯顿十一年前见过,但照片立即被销毁了。可他确实见过,绝对见过,毫无疑问!他使出吃奶的力气,拼命想挣脱上半身的束缚,然而无论朝哪个方向都无法移动一寸。温斯顿一度忘记了那个仪器,只想把照片握在手里,哪怕再看一眼也好。

“它本来就存在!”温斯顿喊道。

“不。”奥伯里恩说。

他走到房间的另一边,对面的墙上有个记忆洞。奥伯里恩掀起盖子,那张薄薄的纸片瞬间就被暖流卷走,消失在了火焰之中。奥伯里恩转过身来。

“化为灰烬了,”他说,“认不出来了。成了尘土。它不存在,从未存在过。”

“但它的确存在!它是存在的!它存在于我的记忆中。我记得,你也记得。”

“我不记得。”奥伯里恩说。

温斯顿的心沉了下去,这就是双向思维,他感到极度无助。如果他能确定奥伯里恩是在说谎,那也没什么,但很可能奥伯里恩确实忘了那张照片。果真如此,那他肯定也会忘记对此的否认,之后会遗忘忘记这一行为本身。凭什么确定这只是个花招?也许混乱的大脑中真的会发生这种事,这种想法打败了温斯顿。

奥伯里恩低头看着他,沉思着,更有了一种教师的气质,不辞劳苦地教育着任性却还有前途的孩子。

“有条党的标语专门讲述对过去的控制,”奥伯里恩说,“如果你知道,就跟我重复一下。”

“掌控过去的人掌控未来,掌控现在的人掌控过去。”温斯顿顺从地重复道。

“掌控现在的人掌控过去,”奥伯里恩重复了一遍,点点头,表示赞许,“温斯顿,那你是不是认为,过去真的存在?”

无助感再次袭来。温斯顿的眼睛盯着那个仪器,他不知道到底是肯定的答案还是否定的答案能让他免受苦楚,他甚至不知道自己认为正确的答案。

奥伯里恩微笑了一下,“温斯顿,你不懂形而上学,”他说,“直到现在,你都不知道存在的含义。我再说得明确一些。过去是具体地存在于空间中吗?有没有某个地方或者某个物质世界中仍有过去?”

“没有。”

“那过去存在于何处?”

“记录中。写下来的。”

“记录中。还有?”

“脑子里。在人的记忆里。”

“在记忆里。很好。但我们,也就是党,控制着所有记录,也控制着所有记忆,因此我们也控制着过去,对不对?”

“但你们如何阻止人们记住所发生的事?”温斯顿叫道,再次忘记了仪器的存在,“那是自然而然的,不由人控制的。你们怎么能控制记忆?你们还没控制我的记忆!”

奥伯里恩的态度又严厉起来。他把手放在了仪器上。

“恰好相反,”他说,“是你没有控制记忆,这就是你在这里的原因。你之所以出现在这里是因为你既不谦虚,也没有自律。服从是理智的行为,可你却没做到。你宁愿当一个疯子,当一个人的少数派。温斯顿,只有经过训练的大脑才能看到现实。你认为现实是客观的,是外界的,是独立存在的。你也认为现实的本质是自我彰显。你欺骗自己看到某种东西时,还假设所有人都看到了。但我告诉你,温斯顿,现实不是外在的。现实只存在于人的头脑里。现实不是存在于个人的头脑中,而是存在于党的头脑里,因为个人的头脑会犯错,且无论如何,很快就会消亡,但党的头脑则是集体性的,也是不朽的。党认为是正确的,就是正确的。除非站在党的角度,否则就看不到现实。温斯顿,这就是你要重新学习的事实。这要求你有自我毁灭的方式和意志上的努力。你得先谦虚,才能理智。”

奥伯里恩有一会儿没说话,仿佛等着温斯顿消化这番话。

“你记得吗?”奥伯里恩继续说,“你在日记中写过,‘自由就是能自由说出二加二等于四’。”

“记得。”温斯顿回答。

奥伯里恩举起左手,手背对着温斯顿,他伸出四根手指,把大拇指藏起来。

“这是几根手指,温斯顿?”

“四根。”

“如果党说这不是四根而是五根的话,你觉得这是几根?”

“四根。”

这两个字让他马上陷入了痛苦。仪器上的指针一下跳到了四十五。温斯顿出了一身汗。他用力吸气,呼气的时候则带着低沉的呻吟,咬紧牙关也抑制不住。奥伯里恩看着温斯顿,仍然伸出四根手指。他把控制杆往回移动了一点,稍微减轻了痛苦。

“温斯顿,几根手指?”

“四根。”

指针跳到了六十。

“四根!四根!还用说嘛?就是四根!”

指针肯定移动到了更高的刻度,但温斯顿没看到。他只能看见阴沉着的严肃脸庞和四根手指。那些手指像柱子一样戳在温斯顿眼前,巨大而模糊,虽然仿佛在摇摆,但就是四根没错。

“温斯顿,几根手指?”

“四根!快住手,住手!怎么还不停下!四根!四根!”

“温斯顿,几根手指?”

“五根!五根!”

“没用的,温斯顿。你在撒谎,你心里还是认为是四根手指。告诉我到底是几根?”

“四根!五根!四根!你说几根就是几根。赶紧停下,住手吧!”

突然,温斯顿靠着奥伯里恩揽住他肩头的手臂坐起来。也许他昏过去了几秒钟,绑着他的绳子松开了。温斯顿觉得很冷,不由自主地战栗,牙齿“咯噔咯噔”地响,眼泪顺着脸颊不住淌下。温斯顿像婴儿一样抱着奥伯里恩待了一会儿,奇怪的是,抱着他肩膀的结实手臂让温斯顿倍感安慰。他忽然觉得奥伯里恩在保护自己,而疼痛是别人施加给他的,奥伯里恩能让他免于受苦。

“你学得很慢。”奥伯里恩和蔼地说。

“我能怎么办?”温斯顿啼哭着说,“我怎么能对眼前的东西视而不见?二加二等于四。”

“温斯顿,有时候是这样。但有时候二加二等于五,或者等于三,或者三种答案都对。你一定要更努力,理智并不容易。”

奥伯里恩把温斯顿放回床上,再次绑紧他。但温斯顿已感觉不到疼痛,他也不再颤抖,只感到虚弱和寒冷。奥伯里恩向穿着白大褂的人点头示意,之前那个人只是一动不动地站着。白大褂弯下腰,仔细查看温斯顿的眼睛,摸了摸他的脉搏,耳朵贴在他的心口,四处敲了敲后,朝奥伯里恩点了点头。

“再来一次。”奥伯里恩说。

温斯顿的身体再次感受到了疼痛,指针一定到了七十或者七十五。这次,温斯顿闭上了眼睛。他知道手指还在那里,也知道还是四根。重要的是不能死去,要坚持到疼痛结束。他没在意自己是否流泪了,疼痛减轻了一些,他睁开眼睛,奥伯里恩往回拉了拉控制杆。

“温斯顿,几根手指?”

“四根。我想是四根。如果是五根我就会看到五根,我正努力看到五根。”

“你想说什么?说服我你看到了五根还是你的确想看到五根?”

“的确想看到五根。”

“再来一次。”奥伯里恩说。

也许指针指向了八十,甚至就是。温斯顿根本不记得为什么会感到疼痛。他紧闭双眼,手指森林跳舞一般出现在眼前,一会儿重叠,一会儿又分开。这个压在那个上面,之后再次分离。温斯顿努力想数清楚,却不记得为什么要数清楚,只知道数清楚是不可能的,这也许就是四和五之间的神秘性。痛苦再次减轻。温斯顿再次睁开眼睛时,景象依然没有变化,数不清的手指像移动着的树木,朝着两个方向移动,交叉、分开。温斯顿又闭上了眼睛。

“温斯顿,我举着几根手指?”

“不知道,我不知道。你再那么做我就死了。四根、五根、六根……真的不骗你,我不知道。”

“有进步。”奥伯里恩说。

一个针头刺进温斯顿的手臂。顿时,令人愉快且带有治愈性的温暖蔓延到了温斯顿全身。疼痛消失了一半。温斯顿睁开眼,感激地看着奥伯里恩。看到那张阴沉而布满皱纹,丑陋却十分睿智的脸,温斯顿的内心还是挣扎。如果温斯顿能够活动,他就会把手搭在奥伯里恩的胳膊上。仿佛他从未如此刻一般真挚地爱着奥伯里恩,而原因不仅仅是他终止了自己的疼痛。说到底,奥伯里恩是敌是友并不重要,旧的感觉回来了,奥伯里恩是可以谈心的人。也许比起被人疼爱,被人理解更为重要。奥伯里恩疯狂地折磨自己,显然很快就会把自己送上死路,但那并不重要。从某种意义上说,那种感情超越了友谊,他们是至交。虽然无法吐露真言,但总有什么能让他们面对面交谈。奥伯里恩俯视着他,透露出深有同感的表情。他再次开口时,带着平易近人的谈话语气。

“温斯顿,你知道自己现在在哪儿吗?”他问。

“不知道,但我猜是在仁爱部。”

“你知道自己到这儿多久了吗?”

“不知道,或许是几天、几周、几个月了,我觉得有几个月了。”

“你觉得我们为什么要把人们带到这里?”

“让他们认罪。”

“错了,不是这个原因。你再想想。”

“惩罚他们。”

“也不对!”奥伯里恩大声说。他的声音变化很大,表情突然变得严厉而生动。“不对!不仅仅是为了拿到你的供词,也不是为了惩罚你。我告诉你为什么要带你过来,是为了治疗你!让你变得理智!所有人离开时都已经被治好了,明白了吗,温斯顿?我们对你犯下的蠢事没兴趣。党对有意为之的行为没兴趣。我们只关心思想。我们不止消灭敌人,还要转化他们。你明白我的意思了吗?”

他朝温斯顿俯下身。由于距离很近,温斯顿觉得他的脸硕大无比,而由于是仰视,那张脸也显得极其丑陋。此外,那张脸上还洋溢着得意和狂热。温斯顿的心再次缩紧。如果有可能,他愿意更深地蜷缩在床上。他确定奥伯里恩会随心所欲地波动指针。但此时,奥伯里恩转过身,他走了几步,以略微平静的语气继续说:“你要明白的第一件事就是这里没有英雄。书本告诉你之前曾有过宗教迫害,中世纪还有宗教裁判所。那是个败笔。它本想消除异端邪说,结果却使之永恒。它想把每个异端分子烧死在十字架上,可一人倒下后,千千万万个人却站了起来。为什么?因为宗教裁判所公开杀死敌人,在敌人没有悔改之前就杀死了他们,因为他们不肯悔改。他们被杀是因为不肯放弃真正的信仰。因此,光荣自然属于殉难者,而羞耻则落在烧死他们的迫害者的肩头。20世纪,所谓的集权主义者出现了。他们是德国的纳粹分子以及苏联的共产主义者。俄国人对异端邪说的迫害比宗教迫害更为严苛。他们以为自己从宗教中汲取了教训,无论如何,他们知道绝不能出现殉难者。于是,公开审理受害者之前,他们先有意识地摧毁受害者的尊严,通过严刑拷打和单独禁闭,他们把受害者折磨成了摇尾乞怜的可怜虫,使受害者愿意承认任何罪行,愿意辱骂自己,也愿意攻击别人保全自己。但几年之后,历史再次重演,死去的人成了烈士,他们的可耻下场被人遗忘。再问一遍,为什么会这样?首先,他们是被刑讯逼供的,我们不会犯这种错误。所有的供词都是真实的,我们想办法让供词是真实的。最重要的是,我们不允许死人站起来反抗。温斯顿,别以为后代能让你沉冤得雪。后代不会知道你这个人,你已经被抛出了历史的长河。我们将你化为气体,消失在虚无之中。你根本无迹可寻,登记簿上没有你的名字,人们也没有关于你的记忆。无论过去还是将来,你已经被消灭了,从未存在过。”

那拷打我是为了什么?温斯顿暗想着,感到一阵怨恨。奥伯里恩停下了脚步,好像温斯顿刚才把那个念头大声说出来了一样。他丑陋的大脸凑过来,眯起眼睛。

“你在想,”他说,“既然要彻底消灭你,让你的所说所做都无足轻重,为什么还要费尽心思拷问你?你是在思考这个吧?”

“没错。”温斯顿回答。

奥伯里恩笑了一下。“温斯顿,你是整幅图景上的败笔,是必须抹去的污点。我刚才提到了吧?我们和之前的迫害者不同。我们不满足于消极服从,就算是最卑躬屈膝的服从也不行。你最终投降时,必须是出于自己的意愿。我们不会因为异端分子的反抗而消灭他们,只要他们反抗,我们就绝不会消灭他。我们转化他们,控制他们的内在思想,重新塑造他们。我们铲除他头脑中的邪恶和幻觉,将他带到我们的阵营中。这不是表面功夫,而是让他全心全意地归顺。杀掉他之前,我们会把他转变为自己人。对我们来说,就算错误观念存在之处相当秘密,且它的力量相当微弱,只要它存在,就是不可容忍的。将死之人也一样,不能带着任何歪理邪说死去。过去,异教徒走向火刑柱时,仍是异教徒,他宣扬着异端邪说并因此洋洋自得。即使俄国大清洗出来的死刑犯也是一样,在走廊里等着被枪毙时,脑子里装着的还是反抗思想。然而,我们要在人们脑袋开花前将之变得完美。旧式专制主义的教条是‘你不得如此’,集权主义的命令是‘你必须如此’,我们的信念是‘你就是如此’。被带进这里的人最终绝不敢反对我们。每个人都被洗干净了。就连那三个你曾经信任的可怜叛国贼也是,我们最终还是把琼斯、阿伦森和卢瑟福打倒了。我自己也参加了审讯工作,眼睁睁地看着他们一点点垮掉。他们呜咽着、爬着、哀求着,最后只剩下悔悟之心,而没有了痛苦或恐惧。审讯结束时,他们只剩下了一副躯壳。他们只有深深的懊悔和对老大哥浓浓的爱意。看到他们对老大哥的热爱,真是让人感动。他们乞求自己马上被枪决,这样死去的时候,思想依旧纯净。”

奥伯里恩几乎是在呓语,他的脸上仍挂着兴奋和狂热的神情。温斯顿认为,他不是装的,他不是伪君子,他对自己说的每个字深信不疑。最折磨温斯顿的是自己的智慧比不上奥伯里恩。温斯顿看着他庞大而优雅的身躯来回踱步,在自己的视线中来来去去。无论从哪个方面看,奥伯里恩都要胜过自己。至于自己所有已经想到或者可能想到的念头,奥伯里恩都早已知晓,经过思考后都一一摒弃了。奥伯里恩的思想囊括了温斯顿的思想。既然如此,发疯的怎么可能是奥伯里恩?那么发疯的肯定就是温斯顿自己了。奥伯里恩停下脚步,俯视着温斯顿。他的声音又严厉起来。

“温斯顿,无论你向我们屈服得多么彻底,都别觉得能救自己的命。只要踏上迷途,就绝不能幸免。就算我们让你活到寿终正寝,你也逃脱不了我们的手掌心。这里发生的事永久存在。你最好提前搞明白,你再也没有重头来过的机会。就算你千岁万岁,发生在你身上的事仍是万劫不复的。你无法再拥有正常人的情感,内心的一切早已死掉。你无法拥有爱和友谊,也无法感受生活的喜悦、笑声、好奇、勇气以及正直。你是空洞的。我们要把你榨干,再用我们自己把你填满。”

奥伯里恩没再说下去,而是跟白大褂打了个招呼。温斯顿明显觉得脑袋下面放了很重的仪器。奥伯里恩在床边坐下,这样他的脸就和温斯顿的脸差不多处在同一高度。

“三千。”奥伯里恩对温斯顿头顶那边的白大褂说。

两个微微湿润的软垫放在了温斯顿的太阳穴。温斯顿畏缩了。疼痛袭来,是另一种痛感。奥伯里恩伸出一只手,近乎慈祥地放在温斯顿的手上。

“这次不会疼的,”他说,“盯着我的眼睛。”

此时,毁灭性的爆炸发生了,或者说像是某种爆炸,但并不确定是否真的有什么声音。不过,一道炫目的强光的确划过了。温斯顿没觉得痛,只是感到自己被放平了。尽管他已经是仰卧着,但那件事发生时,他却奇怪地感到自己是被打成了现在的姿势。没有痛感的强烈打击让温斯顿平躺着,思维仿佛也受了某种影响。温斯顿的眼睛能重新看清东西时,他记起了自己是谁,记起了自己的处境,也认出了盯着自己的那张脸。可确实出现了大片空白,仿佛大脑一部分被取走了。

“一会儿就好了,”奥伯里恩说,“看着我的眼睛。大洋国到底是在跟谁打仗?”

温斯顿思考了一下。他知道大洋国是什么,也知道自己就是大洋国的公民。他还记得欧亚国和东亚国,但他不知道到底是跟哪个在打仗。实际上,他根本不知道战争这回事。

“我想不起来了。”

“大洋国在跟东亚国打仗。记住了吗?”

“记住了。”

“大洋国一直跟东亚国打仗,从你出生、从党建立、从历史起点开始就是如此,战争持续不断,从未改变。记住了吗?”

“记住了。”

“十一年前,你编造了有关三个因叛国罪而被处死的人的传奇故事,你以为自己看到了能证明他们无辜的剪报。但其实那并不存在,是你虚构的,但你逐渐信以为真。你现在还记得当初编造这个谎言的时刻。记住了吗?”

“记住了。”

“刚才我朝你伸出了手指,你看到了五根手指。记住了吗?”

“记住了。”

奥伯里恩伸出左手,拇指弯着。

“这是五根手指。你是不是看到了五根手指?”

“是的。”

的确,思维改变前的一瞬间,温斯顿确实看到了。他看到了五根手指,而且并没有畸形。接着,一切恢复了常态,过去那种空虚、那种憎恨还有迷惑接踵而至。但有一刻,奥伯里恩的新说法填补了那一大片空白,成了绝对真理,如有需要,二加二既可以等于三,也可以等于五,至于那一刻有多久,温斯顿也不知道,也许有三十秒,但那三十秒里,一切都清晰明白。奥伯里恩的手刚放下,一切就消失了,尽管温斯顿无法重现那一刻,但仍记得。正如一个人过去的某段生活鲜活地出现在眼前,可人却完全不同了。

“你看到了,”奥伯里恩说,“无论如何,这是有可能的。”

“没错。”温斯顿回答。

奥伯里恩带着一种满足感站起来。温斯顿看到站在奥伯里恩左边的白大褂打开一管针剂,抽了一管。奥伯里恩面带笑容,转向温斯顿,用几乎和从前一样的方式,扶了扶架在鼻子上的眼镜。

“你日记里写过,”他说,“我是敌是友并不重要,至少我理解你,能和你谈心,你还记得吗?你写得没错。我喜欢和你聊天,你的想法很吸引我,我对你的思维很感兴趣,跟我的差不多,只不过你已经疯了。我们结束这次谈话前,你可以随意问我问题。”

“什么问题都可以?”

“什么问题都可以。”奥伯里恩看温斯顿瞟了一眼仪器,“我已经把它关了。你想先问什么?”

“你们把茱莉亚怎么样了?”

奥伯里恩微笑了。“温斯顿,她背叛了你,迅速而决绝。我从没见过那么快就投降的人。你再见到她可能也会认不出来。她的反叛、欺骗之心、愚蠢还有污秽的思想都已经被彻底清除干净了。那是非常完美的转变,是应该写进教科书的那种。”

“你们拷打过她吗?”

奥伯里恩没有回答。“下一个问题。”他说。

“老大哥真的存在吗?”

“当然,党是存在的,老大哥是党的化身。”

“他是像我一样存在的吗?”

“你并不存在。”奥伯里恩回答。

无助感再次占领了温斯顿。他知道,或者说能想象到证明自己不存在的理由,但那都是无中生有,是文字游戏。“你不存在”这种说法不也包含了逻辑上的荒谬吗?但说出来又有什么用?想到奥伯里恩用来驳倒他的疯狂理由,温斯顿觉得束手无策。

“我想我是存在的,”温斯顿无精打采地说,“我知道自己的身份。我曾出生,将会死去。我有胳膊有腿,占据着宇宙中某个特定的位置,并不与其他个体重合。从这种意义上说,老大哥真的存在吗?”

“这并不重要。他的确存在。”

“老大哥会死吗?”

“当然不会,老大哥怎么会死?下一个问题。”

“兄弟会存在吗?”

“温斯顿,这一点你永远无法知道。就算审讯完放了你,而你也活了九十岁,你仍然无法知道答案是肯定的还是否定的。只要你活着,这就是你头脑里永远的谜。”

温斯顿沉默地躺着,他的胸脯急促地起伏着。他还是没问出第一个想到的问题。他一定要问,但他仿佛说不出来。奥伯里恩脸上有一种幸灾乐祸的表情,就连他的眼镜都反射着嘲弄的光。温斯顿突然明白了,奥伯里恩知道,他知道温斯顿要问什么!想到这里,那个问题脱口而出:“101号房间里有什么?”

奥伯里恩脸上的表情丝毫没变。他冷冷地回答:“温斯顿,你知道101房间里有什么。每个人都知道101房间里有什么。”

说完,奥伯里恩朝白大褂举起一根手指。显然,这次对话结束了。针头扎进温斯顿的胳膊,他很快就昏睡过去了。

reveni al Mil Naŭcent Okdek Kvar

返回 1984 目录

阅读次数 105 legintoj