{"id":5647,"date":"2019-05-25T19:38:33","date_gmt":"2019-05-25T11:38:33","guid":{"rendered":"http:\/\/reto.cn\/php\/hanyu\/?page_id=5647"},"modified":"2022-02-02T13:05:01","modified_gmt":"2022-02-02T05:05:01","slug":"paso-kvara","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/reto.cn\/php\/hanyu\/paso_al_plena_posedo\/paso-kvara\/","title":{"rendered":"\u7b2c4\u8bfe Pa\u015do Kvar"},"content":{"rendered":"
\u9ad8\u7ea7\u4e16\u754c\u8bed\u6559\u7a0b \u7b2c4\u8bfe<\/p>\n

Pa\u015doj al plena posedo<\/h1>\n
\n
\n

PA\u015cO KVARA<\/h2>\n

VORTARO<\/h1>\n

AFI\u015cO<\/b>: surmura presita sciigo.
\nAPERTI<\/b>: malfermi.
\nAPOGI<\/b>: subteni iun a\u016d ion per io.
\nBILETO<\/b>: rajtiga papereto.
\nDAMNI<\/b>: kondamni (ofte uzata kiel sakro)<\/span>.
\nDEZERTA<\/b>: senhoma.
\nDOMACO<\/b>: beda\u016drinda\u0135o.
\nEKSPRESA<\/b>: tre rapids.
\nENUI<\/b>: malplezuri pro senintereso.
\nFERO<\/b>: malmola metalo.
\nFOIRO<\/b>: granda komerca kunveno.
\nFU\u011cI<\/b>: forkuri por sin savi.
\nFUNKCII<\/b>: plenumi sian taskon.
\nGASTO<\/b>: amika vizitanto.
\nGI\u0108ETO<\/b>: fenestreto en muro, kie oni a\u0109etas, ekzemple biletojn.
\nGLUO<\/b>: flua\u0135o, per kiu oni fiksas ion al io alia.
\nGRUMBLI<\/b>: murmuri malkontente.
\nKABANO<\/b>: iom kruda dometo.
\nKAJERO<\/b>: maldika libreto.
\nKALVA<\/b>: senhara.
\nKASO<\/b>: monkesto.
\nKATO<\/b>: hejmbesto kun belaj korpharoj.
\nKOMBINI<\/b>: kunmeti.
\nKOOPERATIVO<\/b>: societo kunaganta.
\nKUBUTO<\/b>: mezpunkto de la brako.
\nKULTURI<\/b>: prilabori la teron.
\nKUPEO<\/b>: parto de la vagono.
\nLACA<\/b>: bezonanta ripozon.
\nLAGO<\/b>: etenda\u0135o da akvo, \u0109iuflanke \u0109irka\u016data de tero.
\nLINIO<\/b>: kontinua streko.
\nMENUO<\/b>: listo de haveblaj man\u011da\u0135oj.
\nMIOPA<\/b>: havanta neordinare mallongan vidpovon.
\nNAJLO<\/b>: lar\u011dkapa metala pinto.
\nNAZO<\/b>: korpoparto, per kiu oni flaras.
\nOLDA<\/b>: maljuna, a\u016d malnova.
\nOPONI<\/b>: kontra\u016dstari.
\nPARKERE<\/b>: per la memoro.
\nPASA\u011cERO<\/b>: veturanto.
\nPINTO<\/b>: pika ekstremo.
\nPLORI<\/b>: montri doloron per larmoj.
\nPRINCIPO<\/b>: fundamenta vera\u0135o.
\nRANDO<\/b>: \u0109irka\u016da ekstrema\u0135o de io.
\nRESTORACIO<\/b>: loko, kie oni povas man\u011di se oni pagas.
\nSEKA<\/b>: enhavanta neniom a\u016d malmulte da akvo.
\nSKRAPI<\/b>: iom akre froti ion.
\nSTACIO<\/b>: loko, kie haltas publikaj veturiloj.
\nSTREKI<\/b>: desegni linion per unu movo de skribilo.
\nSTRIO<\/b>: longa mallar\u011da peco kun paralelaj randoj.
\nSTUDI<\/b>: diligente esplori.
\nSUFERI<\/b>: senti doloron.
\nSUFOKI<\/b>: mortigi per senigo de aero.
\nSUMO<\/b>: \u0109iuj partoj kune, kiel tuto.
\nSURDA<\/b>: nepovanta a\u016ddi.
\nSVARMI<\/b>: esti tre multnombra.
\nTRAJNO<\/b>: vagonaro kun lokomotivo.
\nVAGONO<\/b>: veturilo, kiun trenas lokomotivo.
\nVITRO<\/b>: malmola, travidebla, rompebla substanco.
\nVULPO<\/b>: flavru\u011da hundosimila rabobesto.<\/p>\n

LEGA\u0134O<\/h1>\n

CELSTACIO<\/h2>\n

La stacieto estis malgranda kaj sufokaera. Sur la muroj enuis landkonigaj afi\u015doj. La horlo\u011do malfunkciis. \u011cin strekis kruce gluitaj gazetstrioj. Sur la rando de apertita fenestro dormetis kato de fervojisto. Malanta\u016d la kasa gi\u0109eto homo suferis pro varmego. Li rekonscii\u011dis nur je la vo\u0109o de pasa\u011dero.<\/p>\n

\u201cKien?\u201d<\/p>\n

\u201cEgale.\u201d<\/p>\n

\u201cPer la klaso?\u201d<\/p>\n

\u201cEgale.\u201d<\/p>\n

\u201cDo eble Gzdzin?\u201d demandis la kasisto. Li rigardis ne la pasa\u011deron, sed fiksitan per kapnajleto horaron pri trajnoj trakurantaj lian stacieton.<\/p>\n

\u201cPovas esti Gzdzin,\u201dkonsentis la kliento.<\/p>\n

\u201cPrincipe PKP* devus koni la celstacion de siaj klientoj,\u201dgrumbletis la fervojisto kaj reiris al la tableto, sur kiu ku\u015dis biletkajeroj. La kasisto estis malalta seki\u011dinta olduleto. Li havis vulpecan viza\u011don de miopulo.<\/p>\n

\u201cDo Gzdzin?\u201d<\/p>\n

\u201cGzdzin.\u201d<\/p>\n

\u201cTie estas nun malsvarme. Vi iras, sinjoro, ekzemple per vojo Z. Arbaro, vojetoj, vi plezure laci\u011das per tiu arbaro. Vi povas ku\u015digi \u0109e la vojo, ku\u015di kaj pensi nenion.<\/p>\n

\u201cBone,\u201ddiris la pasa\u011dero, \u201cmi ne volas pensi.\u201d<\/p>\n

La kasisto komencis plenigi blanketon.<\/p>\n

\u201cKombinata. Estos kombinata. Al Konopiski ekspreso kaj poste normala.\u201d<\/p>\n

\u201cNe,\u201doponis la pasa\u011dero. \u201cNe povas esti kupe\u015dan\u011do. Mi pensados pri tiu damna kupes\u015dan\u011do kaj mi ja diris, ke mi ne volas pensi. Pri nenio.\u201d<\/p>\n

\u201cAha,\u201dkonsentis la kasisto.<\/p>\n

Li komencis skrapeti la kalva\u0135on. Li studis la horaron, kvaza\u016d li ne konus \u011din parkere.<\/p>\n

\u201c\u011cis la tria dudek tri mi havas por vi, sinjoro, nenion sen kupe\u015dan\u011do. Je la tria dudek tri iras laborista trajno al Wolow.<\/p>\n

\u201cDonu al Wolow,\u201ddiris la pasa\u011dero.<\/p>\n

\u201cPer la dua klaso?\u201d<\/p>\n

\u201cPovas esti dua.\u201d<\/p>\n

\u201cMi donos al vi la unuan,\u201ddiris la kasisto, \u201cen la dua povas esti plenplene. En Wolow estas hodia\u016d foiro.\u201d<\/p>\n

\u201cFoiro?\u201d maltrankvili\u011dis la pasa\u011dero. \u201cMi ne volas vian Wolow. Mi ne volas homamason. Mi volas kvieton. Sen la homa ridado, sen kvereloj, sen vo\u0109oj. Sen virinoj, sen amikoj, sen infanoj. Damno kun tia kiel vi. Kasisto, kaj ne kapablas vendi bileton al homo.\u201d<\/p>\n

La fervojisto jesis kompreneme. Vere estis al li doma\u011de, ke li ne scias helpi la pasa\u011deron. Al liaj devoj apartenis \u011dusta priservado de la PKP-aj klientoj. Li estis sperta kasisto. Dum sia vivo li certe vendis milionon da diversaj biletoj kaj la pasa\u011derojn li havis diversajn. Li anka\u016d pri tiu ne miris. Estis nenio mirinda. Simple estis malbone al la ulo. Tiaj ne konas siajn celstaciojn. Ili fu\u011das nenien.<\/p>\n

Li aliris la horaron kaj komencis ser\u0109i. Li faris tion kiel gasto en restoracio. La trajna menuo de la malgranda stacieto estis a\u0109a. Ne estis tro por elekti: Jezowice, Kakolin, Barcz.<\/p>\n

\u201cMi havas,\u201dli diris kun kontento. \u201cMi havas por vi Pustkow. La kvina haltejo post Gorow. Arbaro. Du kabanoj sume. De la staciestro kaj arbaristo. La arbaristo surda, maljuna. La virino gastama. Kaj lago. La lago ne kulturata, sova\u011da. Depost la tempo kiam oni donis \u011din al kooperativo ne estas fi\u015dsistoj. Akva dezerto, ne lago. Povas esti al Pustkow.\u201d<\/p>\n

\u201cPovas esti,\u201ddiris la pasagero. \u201cDonu al tiu Pustkow.\u201d<\/p>\n

\u201cPer la dua?\u201ddemandis la kasisto. \u201cPer la unua,\u201ddiris la pasa\u011dero.<\/p>\n

\u2014Ne \u2014 meditis la fervojisto \u2014 ne valoras. Sep haltejoj, kaj la trajno malplena. Cetere la unua klaso entute ne estas en tiu vagonaro.<\/p>\n

\u201cDonu la duan.\u201d<\/p>\n

La kasisto surnazigis okulvitrojn kaj komencis plenigi la duaklasan bileton al Pustkow, kie estas lago, kvieto kaj la gastama virino de la duonsurda arbaristo, kaj kie oni pensas pri nenio. La pasa\u011dero apogis sin per la kubutoj je la kasa rando kaj rigardis kiel la fervojisto plenigas la bileton.<\/p>\n

\u011custe tiam aliris lin knabino. \u015ci estis juna kaj tre bela.<\/p>\n

\u201cIru hejmen,\u201d\u015di diris al la homo, kiu ne konis la celstacion de sia voja\u011do. \u201cPanjo ploras.\u201d<\/p>\n

La kasisto \u0109esis plenigi la bileton. Li malfermis la tirkeston, prenis liniilon, almetis \u011din al la biletaj pintoj kaj kruce trastrekis \u011din per dikaj ru\u011daj linioj.<\/p>\n

\n

Czeslaw Ostankowicz
\nel la pola: Jerzy Grum
\n(el “Esperanto”)<\/span><\/p>\n<\/div>\n


* PKP = mallongigo de Polskie Koleje Pa\u0144stwowe (Polaj \u015ctataj Fervojoj)<\/span>.<\/p>\n

EKZERCOJ<\/h1>\n

22. Leginte la supran rakonton, respondu jenajn demandojn:<\/p>\n

\n

1. Kia estis la stacieto?
\n2. Kio dormetis sur la fenestrorando?
\n3. Kia estis la kasisto?
\n4. Kial la pasa\u011dero ne volis iri al Gzdzin?
\n5. Kion deziris la pasa\u011dero, ke li ne volis iri al foiro?
\n6. Kiom da biletoj vendis la kasisto dum sia vivo?
\n7. Kial la kasisto ne miris pri tia pasa\u011dero?
\n8. Kiom da dometoj estis en Pustkow?
\n9. Kial la kasisto ne povis doni unuaklasan bileton al Pustkow?
\n10. Kial tiu pasa\u011dero entute emis voja\u011di?<\/p>\n<\/div>\n

23. Jen estas kelkaj respondoj. Skribu la faritain demandojn:<\/p>\n

\n

1. Per la dua klaso.
\n2. La horaron pri trajnoj.
\n3. Vi povas ku\u015di kaj pensi nenion.
\n4. Ekspreso kaj poste normala.
\n5. Li komencis skrapeti la kalva\u0135on.
\n6. En Wolow hodia\u016d.
\n7. \u0108ar line sciis helpi.
\n8. \u011custa priservado de la klientoj.
\n9. Depost kiam oni dons gin al Kooperativo.
\n10. \u0108ar lia edzino ploris.<\/p>\n<\/div>\n

24. La artikolo LA estas preciziga. \u011ci distingas inter \u011denerala termino kaj specifa(j)<\/span> individua(j)<\/span> ekzemplero(j)<\/span> de \u011denerala\u0135o. Donu al mi libron = donu al mi iun ajn libron; donu al mi la libron = donu al mi tiun libron (ni amba\u016d scias, pri kiu individua libro temas)<\/span>. \u0108u li alportis monon? = kiom ajn da mono; \u0108u li alportis la monon? = \u0108u li alportis tiun konatan, jam menciitan sumon.<\/p>\n

En tiaj kuntekstoj, oni povus eventuale anstata\u016digi la vorton “la” per la vorto “tiu”, ne \u015dan\u011dante la sencon.<\/p>\n

Kie la senco tion postulas, enmetu LA en la subajn propoziciojn:<\/p>\n

\n

1. Mi volas iri al Gzdzin. Donu al mi bileton.
\n2. Mi ne povas iri al koncerto, \u0109ar mi perdis bileton.
\n3. Li venis al vila\u011do, kies nomon li ne sciis.
\n4. Vila\u011do, en kiu li lo\u011dis, estis kvieta kaj trankvila.
\n5. Monon, kiun la kasisto \u015duldis al ni, li ne volis transdoni.
\n6. Li tre beda\u016dris, ke li ne povas helpi petanton.
\n7. Amikojn li ne havis, \u0109ar nur malofte li forlasis domon.
\n8. Donu al mi kapnajleton, por ke mi alfiksu afi\u015don.
\n9. Filino alparolis patron, kiu staris en la stacidomo.
\n10. La\u016d menuo, estis haveblaj fi\u015do kaj viando.<\/p>\n<\/div>\n

25. La artikolo LA indikas, ke substantivo estas sola, unika en sia speco. Estas erare diri, ekzemple: \u011di egalas preska\u016d al longeco de ekvatoro, \u0109ar la mondo havas nur unu ekvatoron, kaj la ekvatoro havas, evidente, nur unu longecon. Oni do diru: \u011di egalas preska\u016d al la longeco de la ekvatoro.<\/p>\n

Kie la senco tion postulas, enmetu LA en la subajn propoziciojn:<\/p>\n

\n

1. Suno brilis, \u0109ielo estis blua.
\n2. Mi lo\u011das en \u0109efurbo de mia lando.
\n3. \u011ci ku\u015dis sur fundo de la kesto.
\n4. Montru al mi enhavon de via po\u015do.
\n5. Pri li mi konis nur nomon kaj adreson.
\nDistingu inter la du signifoj de \u0109iu propozicio, unue kun LA, poste sen \u011di:
\n6. Mi bonvenigis (la)<\/span> filinon de mia malnova amiko.
\n7. Li posedas (la)<\/span> restoracion en mia urbo.
\n8. \u015cekspiro estas (la)<\/span> angla dramverkisto.
\n9. \u015ci estas (la)<\/span> administranto de la hotelo.
\n10. La kanibalestro alvokis (la)<\/span> edzinon.<\/p>\n<\/div>\n

Escepto al la supra regulo estas la propraj nomoj, \u0109ar ili sufi\u0109e indikas sian unikecon. Tio validas anka\u016d rilate geografiajn nomojn, krom se tiujn akompanas komunsignifa adjektivo, ekzemple: Tra Egiptujo fluas Nilo; ili velis la\u016d Mediteraneo; sed ili velis la\u016d la Norda Maro.<\/p>\n

26. Uzu adverbe en propozicioj jenajn substantivojn:<\/p>\n

\n

VITRO VULPO RANDO KATO LAGO LINIO GASTO DOMA\u011cO PRINCIPO STRIO<\/p>\n<\/div>\n

27. Verku dialogon inter butikisto kaj virino, kiu ne scias, kion li volas a\u0109eti.<\/p>\n

Enhavo Anta\u016dklarigo<\/a> 01<\/a> 02<\/a> 03<\/a> 04 05<\/a> 06<\/a> 07<\/a> 08<\/a> 09<\/a> 10<\/a> 11<\/a> 12<\/a> 13<\/a> 14<\/a> 15<\/a> 16<\/a> 17<\/a> 18<\/a> 19<\/a> 20<\/a> 21<\/a> 22<\/a> 23<\/a> 24<\/a> 25<\/a> 26<\/a> 27<\/a> 28<\/a> 29<\/a> 30<\/a>\u00a0\u00a0SOLVOJ<\/a> POR PA\u015cI PLUEN<\/a><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n

 <\/p>\n<\/header>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

\u9ad8\u7ea7\u4e16\u754c\u8bed\u6559\u7a0b \u7b2c4\u8bfe Pa\u015doj al plena posedo PA\u015cO KVARA VORTARO AF\u2026 \u7ee7\u7eed\u9605\u8bfb Legi pli »<\/a><\/span><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":240,"menu_order":4,"comment_status":"open","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/reto.cn\/php\/hanyu\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/5647"}],"collection":[{"href":"https:\/\/reto.cn\/php\/hanyu\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/reto.cn\/php\/hanyu\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/reto.cn\/php\/hanyu\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/reto.cn\/php\/hanyu\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5647"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/reto.cn\/php\/hanyu\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/5647\/revisions"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/reto.cn\/php\/hanyu\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/240"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/reto.cn\/php\/hanyu\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5647"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}