\u9ad8\u7ea7\u4e16\u754c\u8bed\u6559\u7a0b \u7b2c7\u8bfe<\/p>\n
ADMONI<\/b>: averti iun, ke li ne faru ion.
\nAKRA<\/b>: tran\u0109- a\u016d pik-kapabla.
\nAKSO<\/b>: limo, \u0109irka\u016d kiu turni\u011das korpo.
\nAKTO<\/b>: parto de dramo.
\nAKUZI<\/b>: aserti iun kulpa pri io.
\nANGULO<\/b>: spaco inter du renkontaj surfacoj: do: nerimarkata loko.
\nBAGATELO<\/b>: afero neserioza, negrava.
\nBEZONI<\/b>: esti en stato, ke io mankas.
\nBLINDA<\/b>: nevidpova.
\nBRANDO<\/b>: forta alkohola\u0135o.
\nCERBO<\/b>: pensorgano.
\nDETALO<\/b>: malgranda parto.
\nDIAMANTO<\/b>: malmola valor\u015dtono.
\nDIFINI<\/b>: precize klarigi la signifon de io.
\nDRONI<\/b>: morti, sufoki\u011dante en akvo.
\nEGOISMO<\/b>: memamo.
\nEPOKO<\/b>: jararo.
\nESPLORI<\/b>: zorge peni por ekkoni ion.
\nFILOZOFIO<\/b>: scienco pri la vivprincipoj.
\nFINGRO<\/b>: ekstrema\u0135o de la mano.
\nFUNDO<\/b>: plej malsupra parto.
\nGLOBO<\/b>: sfera objekto.
\nGRAVA<\/b>: grandinflua.
\nGUTO<\/b>: globeto de flua\u0135o.
\nHONORARIO<\/b>: pago por servo.
\nINCITI<\/b>: kolerigi.
\nINTELEKTO<\/b>: kapablo pensi kaj kompreni.
\nINTIMA<\/b>: profunde komunsenta kaj sen\u011dena.
\nJUSTA<\/b>: la\u016dmerita.
\nKAMARADO<\/b>: amika kunulo.
\nKAPABLA<\/b>: povanta fari ion.
\nKARAKTERO<\/b>: individua trajtaro.
\nKA\u016cZO<\/b>: tio, pro kio io okazas.
\nKELNERO<\/b>: servisto en restoracio.
\nKLIMATO<\/b>: tutajo de la veteraj kondi\u0109oj.
\nKONDAMNI<\/b>: deklari iun kulpa.
\nKONJEKTI<\/b>: havi opinion pri io.
\nKONTENTA<\/b>: havanta \u0109ion, kion oni dezirus.
\nKREVI<\/b>: subite rompi\u011di pro interna premo.
\nKRIMO<\/b>: ago kontra\u016dle\u011da.
\nKULPA<\/b>: intence a\u016d konscie plenuminta ion ripro\u0109indan.
\nLANGO<\/b>: movebla karna\u0135o en la bu\u015do.
\nLA\u016cDI<\/b>: esprimi favoran opinion.
\nLECIONO<\/b>: tio, kion oni lernigas.
\nLIRO<\/b>: speco de monero.
\nMEDIKAMENTO<\/b>: saniga rimedo.
\nMENSOGI<\/b>: diri malveron.
\nOBJEKTO<\/b>: io konceptebla a\u016d perceptebla.
\nPARENCO<\/b>: membro de la sama familio.
\nPENTI<\/b>: senti beda\u016dron.
\nPEREI<\/b>: tute nenii\u011di.
\nPOSTENO<\/b>: ofico.
\nPOZICIO<\/b>: loko, sur kiu io estas.
\nPUNI<\/b>: ka\u016dzi al iu suferon kompense de ties malbonfaro.
\nRABI<\/b>: perforte forpreni ion, kio apartenas al alia.
\nSANA<\/b>: normale funkcianta.
\nSANGO<\/b>: ru\u011da flua\u0135o en la korpo.
\nSITUACIO<\/b>: tuto de 1a kondi\u0109oj kaj cirkonstancoj.
\nSKUI<\/b>: rapide movi tien kaj reen.
\nSOCIO<\/b>: tuto da homoj kunvivanta
\nSTULTA<\/b>: malsa\u011da
\nUTILA<\/b>: uzinda.
\nVAKI<\/b>: esti neokupata.
\nVERSI<\/b>: fluigi flua\u0135on el ujo.
\nVERVO<\/b>: spirita fervoro.<\/p>\nLEGA\u0134O<\/h1>\n
IDE-KAMARADO<\/h2>\n
\u201cVenu, ni iom trinku tie!<\/p>\n
Kara sinjoro mia, oni ne batos vin hejme pro duonhora malfrui\u011do. Mi ne estas edzi\u011dinta, sed mi komprenas tiajn aferojn. Tie \u0109i oni povas ricevi bonegajn trinka\u0135ojn… kaj malmultekoste. Ni konas nin reciproke jam longe… trinku almena\u016d unufoje brandon kun mi…<\/p>\n
He, kelnero… alportu ion…!<\/p>\n
Sidi\u011du, mia karega! Kvankam nia amikeco estas nova, jam mi tre ek\u015datis vin. Mi estas tia homo, kiu kutimas \u015dati siajn kamaradojn. Precipe mi admiras tiujn, kiuj povas esti ide-kamaradoj. \u0108u ne, mia frato, ni estas kvindek intelektuloj en la lando \u2014 kia fari\u011dus nia situacio, se ni ne defendos nin, konante unu 1a alian? Oni diras: \u201cNun profitemo regas la mondon, ne ekzistas mal-egoisma amikeco…\u201d\u2014 sed mi ne kredas tion. Mi ne povas pensi, kiel la ordinara popolo. Nek nia eduko, nek nia karaktero, nek niaj ideoj permesas tion. La viajn mi ne konas, sed mi kredas je spirita ligo, kiu estas super la objekto, je la sento, kiu proksimigas la homojn unuj al aliaj. Pripensu, \u0109u la vivo havus ian sencon, se ne ekzistus e\u0109 la bezono \u201cami unu la alian, proksimigi unu al la alia\u201d? Nur ili estas tio, kio nin plialtigas super la publikon. Sed anka\u016d inter ni, intelektuloj, mankas tiaj kelkaj difinitaj idea] ligoj; \u0109iuj estas en sia klimato kaj ser\u0109as sian memprofiton… Tial mi \u0109irka\u016degas la bonan amikon, se mi trovas iun.<\/p>\n
Nia urbeto estas malgranda. La homo dronas, \u0109iu inteligentulo havas multajn opiniojn pri la homoj, pri la vivo, \u2014 li havas sian filozofion. Ni \u0109iuj bezonas amikon, kiu komprenos tiujn temojn, kiu a\u016ddigos siajn kontra\u016dajn opiniojn. Mi ja diris, mankas… mankas… En nia oficejo ni estas proksimume dek personoj. \u0108iuj estas inteligentaj, havas edukon, sa\u011daj personoj, sed mi ne povas esti intima amiko e\u0109 kun unu el ili.<\/p>\n
Tute mala estis mia amikeco kun tiu junulo, sindonema… frata… Tiu nia knabo estis en granda oficejo. Unufoje lin trafis malbon\u015danco… Jen, tia afero… Vi, kiel advokato, ver\u015dajne estus akceptinta lian defendon… Vere, li estis tre homeca knabo, havis koron kiel el diamanto. Mi nur konis lin kiel sinceran kamaradon… Kion vi farus? Jen, tiaj estas la homoj… Unu mensoga\u0135o, kaj jen \u2014 ek en la malliberejon!… Kvankam li ne estis tute senkulpa, ne estrinte bone sian langon kaj babilinte tro multe… Multfoje mi diris al li: Filo mia, nia epoko ne estas tia, ke vi… du vi pensas, ke vi plibonigos la mondon? Ricevadu vian malgrandan salajron, sidu en angulo!… \u0109u ne, mia sinjoro? Anka\u016d ni ja havas niajn ideojn… Jes, tiu \u0109i mondo ne estas en ordo, sed venos \u0109ies vico… Rigardu, \u0109u mi malfermas la bu\u015don? Irante sur la tero oni ne devas lasi postsignojn… Sed la stulta knabo ne obeis. Li \u0109iam iris la\u016d sia kutimo, kvaza\u016d li, tute sola, kapablus \u015dan\u011di la pozicion de la akso de la terglobo…<\/p>\n
Kelnero, filo mia… alportu al ni pluan glaseton da brando!<\/p>\n
Li \u0109iam legadis, konjektante, ke tio, kion li legas, estas vera; li plenigadis sian cerbon per tio, kio estis skribita en la libroj.. Sed… oni devas rigardi la vivon… la vivon… en la libroj estas nenio. Kiu scias, eble anka\u016d ni tiel legadas hejme… sed la vivo estas tute alia afero… Oni atentu la \u0109irka\u016da\u0135on kaj la tempon… Kiam la \u011dusta tempo estos veninta, tiam mi ali\u011dos al la afero e\u0109 pli sinofereme ol li; se mi ne ver\u015dos mian sangon \u011dis la lasta guto por la ideo, kiu estas en mia cerbo, mi estu fihomo. Sed mi ja diris, ke estas ankora\u016d sufi\u0109e da tempo por tio.<\/p>\n
Ah, ah… bruligis siajn fingrojn la knabo, bruligis… Nia urbeto estas malgranda, oni tuj trograndigas ion en interparoloj… Necesas vivi kviete, trankvile, rifu\u011dante en angulon. Sed li \u2014 tute male \u2014 parolatakis \u0109iun, kiun li renkontis. \u0108iun gravulon de la lando li malamikigis al si. Fine li ekamiki\u011dis kun la fama\u0109aj homoj. Tiam mi admonis lin: Mia filo, \u0109i tiuj ne havas religion, kredon; ili unue faras tion, kio estas farota plej laste!… Sed li ne volis a\u016dskulti min. La aliaj mensoge akuzis lin, kiam ili trovis du falsajn atestantojn… kaj la knabo estis \u0135etita en malliberejon…<\/p>\n
Vi eble ne kredos, ke tiun tagon mi \u011dis vespero vagadis de loko al loko kiel frenezulo. Kiam mi nur ekpensis pri li, miaj okuloj malseki\u011dis. Jes, mi ploris! Ne kredu, se vi ne volas, mia frato; sed mi ja diris, ke mi estas tia homo, kiu \u015datas siajn kamaradajn. Precipe por tiu pereu mia animo, kiun mi tiel \u015datis!… Sen mensogo mi diras, ke mia koro preskad krevis. Li havas nek monon, nek parencojn, lia patrino kaj la gefratoj atendas la vivrimedojn de li. Malfeli\u0109o… kaj kia malfeli\u0109o! Mi ne havas monon, ke mi donu… Se mi havus… mi ja diris, ke pereu, mia animo… Sed estas konata afero… ni estas salajruloj… kaj oni povas klarigi nenion, irante al iu peti… Malbona kulpo… oni ekruinigas homon. \u0108iuj havas po dek krimoj je \u0109iu el siaj fingroj… Mi e\u0109 ne povis rigardi lin, irantan en la malliberejon. \u0108u vi komprenas? Malvarma estas la viza\u011do de la malbenita loko… Sed mi volas fari por la malfeli\u0109a knabo \u0109ion, kion mi povos. Mi ja diris, ke mi estas preta oferi mian animon por kamarado…<\/p>\n
Kiam mi a\u016ddis, ke li elektis vin kiel sian advokaton, mi i\u011dis tre kontenta, \u0109ar lia afero estas delikata problemo. \u011ci ne estas afero, kiun \u0109iu alia advokato kapablus mastri. Oni rakontis al mi pri la defenda parolado, kiun vi diris dum la unua akto (tiam mi estis malsaneta kaj ne povis veni en la ju\u011dejon, sed la detalojn mi a\u016ddis de miaj amikoj)<\/span>; oni diras, ke vi diris la\u016ddindan defendparoladon. Eble vi savos la knabon…<\/p>\n Kelnero…! Venu kaj enver\u015du ankora\u016dfoje!<\/p>\n Trinku, mia frato, trinku! \u2014 Kredu, ke mi trinkas tion nur pro mal\u011dojo. Se vi scius, kiel brulas mia koro! Se mi ser\u0109adus dum dek jaroj, mi ne povus trovi alian tiel ta\u016dgan kamaradon \u2014 kaj e\u0109 lin forrabis de mi la sorto. Kiu scias, kion li faras inter la \u015dtonaj muroj nun, dum ni trinkas… Ho, la a\u0109a mondo…!<\/p>\n Sed… \u0109u vi scias kion? Eble tio estas bona leciono por li. Eble e\u0109 ne estos malbone por li, se li restos tie dum la tempo… Li bezonis tian punon, \u0109u ne? Hm? Kion vi diras? De tempo al tempo li estis tre malkvieti\u011danta. Pro Dio, sur la vojo, kiun li iris, li povus esti farinta e\u0109 ion, por kio oni punas per morto… Finfine, li restos tie dum unu-du jaroj… anka\u016d tion li bezonas… bezonas por sia estonta vivo… por la trankvileco de sia vivo… por nia idealo: \u0108u vi komprenis? \u2014 bezonas por nia idealo. Mia karega frato, se vi Was lin kiel mi, ne defendu lin… Se vi volas fari bonon al li, lasu lin, ke li suferu iom…<\/p>\n Kion diris Mussolini? Li diris, ke por esti utila homo, oni devas pasigi iom da tempo en malliberejo; \u0109u ne? Estas la\u016ddenda homo, tiu Mussolini, sendube… Dum la mizerega situacio de la socio estas por intelektulo necesege restadi en malliberejo. Ne estas alia medikamento por i\u011di matura, por kompreni la vivon. Eble nia homo anka\u016d kredas tion, levos iom la kapon el libroj, vidos la \u0109irka\u016da\u0135on kaj pentos pro sia blinda atakemo.<\/p>\n Mi ja diris, ke se vi \u015datas lin, ne tro klopodu savi lin. Ne esploru \u0109ion tiel \u011disfunde. Mi a\u016ddis, ke vi estis tre verva en la ju\u011dejo; mi kaj \u011dojis kaj \u2014 pro la knabo \u2014 \u0109agrenigis. Mi invitis vin \u0109i tien por priparoli la aferon. Li mem ja estas nervoza kaj incitos la ju\u011distojn per siaj bagatelaj dira\u0135oj kaj tute fu\u015dos la aferon… kaj i\u011dos kondamnita. Ha-ha… unu-du jaretojn li restos tie…<\/p>\n Kial vi skuas la kapon? Se vi ricevos alpagon al via advokata honorario, \u0109u vi diros, ke okazis io maljusta? Tio ja ne estos malbona por li, sed bona… Se vi volas, ne akceptu tiun monon. Faru sindoneman agon por kamarado kaj ne akceptu. Sed… kiom da liroj li estis dononta al vi? Dudek kvin lirojn, \u0109u ne? Mi donos al vi tridek lirojn, sed vi nur kondamnigu lin… Vi vidas, ke mi \u015dparas nenian oferon por ka\u016dzi bonon al li. Sed \u0109u nur tion? Mi ja akre sentos la mankon de tia bona amiko kaj ide-kamarado…<\/p>\n Kion? Vi demandas, de kie mi prenos la tridek lirojn…? Nu, kiam nia knabo estis \u0135etita en malliberejon, tiam \u2014 memkompreneble \u2014 lia posteno liberi\u011dis kaj restis vakanta… Kiel anstata\u016dulo mi prizorgas lian oficon kaj ekde \u0109i-monato mi ricevados krom-salajron… sume proksimume kvardek lirojn aldone al mia salajro…<\/p>\n Kelnero…! Ankora\u016d da brando…!”<\/p>\n Sabahattin Ali 40. Leginte la supran rakonton, respondu jenajn demandojn:<\/p>\n 1. Kiu parolas, kaj al kiu li parolas? 41. AKTIVAJ ADJEKTIVOJ PARTICIPAJ.<\/p>\n En la momento, kiam mi veki\u011dAS, la sonorilo \u011duste sonAS = Kiam mi veki\u011dAS, la sonorilo estAS sonAnta.<\/p>\n En la momento, kiam mi veki\u011dIS, la sonorilo \u011duste sonIS = Kiam mi veki\u011dIS, la sonorilo estIS sonAnta.<\/p>\n En la momento, kiam mi veki\u011dOS, la sonorilo \u011duste sonOS = Kiam mi veki\u011dOS, la sonorilo estOS sonAnta.<\/p>\n En la momento, kiam mi veki\u011dAS, la sonorilo jam pli frue sonIS = Kiam mi veki\u011dAS, la sonorilo estAS sonInta.<\/p>\n En la momento, kiam mi veki\u011dIS, la sonorilo jam pli frue sonIS = Kiam mi vekigIS, la sonorilo estIS sonInta.<\/p>\n En la momento, kiam mi veki\u011dOS, la sonorilo jam pli frue sonIS = Kiam mi veki\u011dOS, la sonorilo estOS sonInta.<\/p>\n En la momento, kiam mi veki\u011dAS, la sonorilo ankora\u016d ne sonis (sed poste sonOS)<\/span> = Kiam mi veki\u011dAS, la sonorilo estAS sonOnta.<\/p>\n En la momento, kiam mi veki\u011dIS, la sonorilo ankora\u016d ne sonis (sed poste sonOS)<\/span> = Kiam mi veki\u011dIS, la sonorilo estIS sonOnta.<\/p>\n En la momento, ham mi veki\u011dOS, la sonorilo ankora\u016d ne sonis (sed poste sonOS)<\/span> = Kiam mi veki\u011dOS, la sonorilo estOS sonOnta.<\/p>\n<\/div>\n Studinte la suprajn ekzemplojn, reskribu la subajn propoziciojn, uzante adjektivojn adjektivojn participajn:<\/p>\n 1. La instruisto pardonis la kulpulon, \u0109ar li jam pentis (= \u0109ar li est_____ pent________a)<\/span>. 42. PASIVAJ ADJEKTIVOJ PARTICIPAJ.<\/p>\n En la momento, kiam mi alvenAS oni \u011duste ver\u015dAS vinon = Kiam ml alvenAS, la vino estAS versAta.<\/p>\n En la momento, kiam mi alvenIS, oni \u011duste ver\u015dIS la vinon = Kiam mi alvenlS la vino estIS versAta.<\/p>\n En la momento, kiam mi alvenOS, oni \u011duste vers\u015dOS la vinon = Kiam mi alvenOS, la vino estOS ver\u015dAta.<\/p>\n En la momento, kiam mi alvenAS, oni jam pli frue ver\u015dIS la vinon = Kiam mi alvenAS, la vino estAS ver\u015dIta.<\/p>\n En la momento, kiam mi alvenIS, oni jam pli frue ver\u015dIS la vinon = Kiam mi alvenIS, la vino estIS vers\u015dIta.<\/p>\n En la momento, kiam mi alvenOS, oni jam pli frue ver\u015dIS la vinon = Kiam mi alvenOS la vino estOS verilta.<\/p>\n En la momento, kiam mi alvenAS, oni ankora\u016d ne ver\u015dis (sed poste ver\u015dOS)<\/span> la vinon = Kiam mi alvenAS, la vino estAS ver\u015dOta.<\/p>\n En la momento, kiam mi alvenIS, oni ankora\u016d ne ver\u015dis (sed poste ver\u015dOS)<\/span> la vinon = Kiam mi alvenIS, la vino estIS ver\u015dOta.<\/p>\n En la momento, kiam mi alvenOS, oni ankora\u016d ne ver\u015dis (sed poste ver\u015dOS)<\/span> la vinon = Kiam mi alvenOS, la vino estOS ver\u015dOta.<\/p>\n<\/div>\n Studinte la suprajn ekzemplojn, reskribu la subajn propoziciojn, uzante pasivajn adjektivojn participajn:<\/p>\n 1. Mi retrovis tin, \u011duste kiam oni ankora\u016d ne forsendis (sed poste sendos)<\/span> lin (li est_____ forsend_____a)<\/span>. 43. Sinjoro A klopodas persvadi Sinjoron B ke estos pli bone, se li, Sinjoro A, ne kandidati\u011dos por la prezidanteco de loka societo (\u0109ar sekrete Sinjoro B mem deziras i\u011di prezidanto)<\/span>. Skribu monologe la argumentojn de Sinjoro A.<\/p>\n Enhavo Anta\u016dklarigo<\/a> 01<\/a> 02<\/a> 03<\/a> 04<\/a> 05<\/a> 06<\/a> 07 08<\/a> 09<\/a> 10<\/a> 11<\/a> 12<\/a> 13<\/a> 14<\/a> 15<\/a> 16<\/a> 17<\/a> 18<\/a> 19<\/a> 20<\/a> 21<\/a> 22<\/a> 23<\/a> 24<\/a> 25<\/a> 26<\/a> 27<\/a> 28<\/a> 29<\/a> 30<\/a>\u00a0\u00a0SOLVOJ<\/a> POR PA\u015cI PLUEN<\/a><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
\nel la turka: Ferruh Canatay
\n(el: “Esperantisto Slovaka”)<\/span><\/p>\n<\/div>\n
EKZERCOJ<\/h1>\n
\n2. Kia estis \u2014 la\u016d la parolanto \u2014 la rilato inter li kaj la arestita junulo? 3. Pro kio la junulo estis arestita?
\n4. \u0108u la parolanto havis reformismajn opiniojn?
\n5. \u0108u la parolanto estis mal\u011doja, kiam oni arestis la junulon? Kion, la\u016d li, li faris tiun tagon?
\n6. \u0108u la advokato bone defendis la junulon?
\n7. Kian pretekston trovas la parolanto por, se eble, restigi sian \u201camikon\u201d en malliberejo?
\n8. Priskribu klare la progresajn pa\u015dojn, la\u016d kiuj la parolanto iom post iom malka\u015das sian veran sintenon kaj efektivan motivi\u011don.
\n9. Trovu minimume tri rektajn mensogojn en la paroloj de la parolanto.
\n10. Kia homo estis la parolanto?
\n11. \u0108u vi opinias, la\u016d la irado de la konversacio, ke la parolanto atingis sian celon?
\n12. \u0108u la junulo prave agis?<\/p>\n<\/div>\n
\n2. Oni \u0135etis \u015dnuron al la na\u011danto, \u011duste kiam li ekdronis (est______ dron____a)<\/span>.
\n3. Kiam mi kuris tiel rapide, mia koro ankora\u016d-ne-krevis-sed-poste-krevos.
\n4. Hodia\u016d mi ankora\u016d-ne-iris-sed-poste-iron (est_____ ir_____a)<\/span> al la urbo.
\n5. Li ne sukcesas kapti la ranon, kiam \u011di jam pli frue saltis (est_______ salt_____a)<\/span>.
\n6. Mi \u0109iam \u0109eestas, kiam li prelegas (est______ preleg_____a)<\/span>.
\n7. Morga\u016d mi laboros (est_______ labor______a)<\/span> la tutan tagon.
\n8. Li certe malhelpos min, kiam mi ankora\u016d-ne-parolis-sed-poste-parolos.
\n9. Li ricevos ovacion, kiam li finis sian paroladon (est______ parol_____a)<\/span>.
\n10. Kiam mi jam pli frue solvis (est_____ solv_____a)<\/span> la misteron, la kulpulon mi facile trovis.<\/p>\n<\/div>\n
\n2. Li \u0109iam esploras la vagonon, kiam oni ankora\u016d ne plenigis (sed poste plenigos)<\/span> \u011din (li est________ plenig______a)<\/span>.
\n3. Kiam mi alvenos, la tagordon oni ankora\u016d-ne-difinis-sed-poste-difinos (la tagordo est_______ difin________a)<\/span>.
\n4. Medikamenton oni ne bezonas (medikamento ne est_______ bezon______a)<\/span>,kiam oni estas sana.
\n5. Kiam ajn li aperis, oni la\u016ddis lian bonkorecon (lia bonkoreco est_____ la\u016dd______a)<\/span>.
\n6. Kiam ajn li aperos, oni la\u016ddos lian bonkorecon (lia bonkoreco est______ la\u016dd____a)<\/span>.
\n7. Kiam vi ricevos mian leteron, oni certe jam pli frue retrovis vian monujon (via monujo certe est_______ retrov_______a)<\/span>.
\n8. Dum ni ser\u0109is lin, oni jam pli frue dronigis lin (li est_____ dronig_____ a)<\/span>.
\n9. Kiam oni jam pli frue fermis la pordon (la pordo est_____ ferm________a)<\/span>, la vizitantoj ne povas eniri.
\n10. \u011custe kiam ni alvenis, oni esploris tiun demandon (tiu demando est______ esplor_____a)<\/span>.<\/p>\n<\/div>\n