Novelo: ĈIOMOPO KOSMA - Arkivisto - eta enkonduko
作者 aŭtoro: dandeli
, 来自 el: Pollando 波兰, 发表于 afiŝita je Monday, May 11, 2026, 16:34 (4天前)
编辑: dandeli, 时间: Wednesday, May 13, 2026, 12:32
Novelo: ĈIOMOPO KOSMA - Arkivisto - eta enkonduko kaj invito
Saluton samideanoj. Mi prezentas al vi Esperantigitan version de sciencfikcia novelo "Archiwista"(eo. "Arkivisto") de libroserio "WSZECHLOGIA KOSMICZNA"(eo. "ĈIOMOPO KOSMA") verkita de mi en la pola lingvo. La tuta pola origina teksto aperis ĉe Virtualo.pl¹ , kaj parte ĉe KRAKEN², . Neologismoj mi kreis uzante lingvojn: vjetnaman, svahilan kaj tajan.
La esperanta versio publikata ĉi-tie estas senpaga, sekvante la etoson de nia lingvo.
Iom post iom mi tradukos la tutan novelon kaj publikigos ĝin en ĉi-tiu forumo. Mi donacas al vi liberecon kopii kaj uzi la tekston ie ajn tamen nur por kialoj pacaj kaj bonkoraj.
Samtempe mi invitas volontulojn al kunlaboro, kiu rezultos en kreado de nacilingvaj versioj (ne simpla traduko, sed kreado de noveloj, kiu kongruu kun la lokaj kulturoj). Kompreneble en tiu-ĉi kazo ni dividos la gloron kaj la profiton duone.
De tempo al tempo mi interrompos la fluon kaj enmetos alijajn tradukitajn tekstojn de la sama serio "ĈIOMOPO KOSMA".
Bonan legadon, pacon kaj bonan sanon..
---
[1] Pola versio ĉe librovendejo Virtualo.pl: https://virtualo.pl/ebook/archiwista-i656890/ kun senkosta elŝuto de la unuajn ĉapitrojn (elektu PDF).
[2] Pola, ĉapitro 4. "Ńąĉeź" en la gazeto "KRAKEN": https://heyzine.com/flip-book/e206c0e916.html#page/47 senpaga. Sekvonta eldono enhavos alian rakonton de "WSZECHLOGIA KOSMICZNA".
- aĉetinte ĝin vi helpus min supervivi kaj daŭre verki
--
Rubekolo - Dan 李丹城
ĈIOMOPO KOSMA - Arkivisto - 1. Kroniko
作者 aŭtoro: dandeli
, 来自 el: Pollando 波兰, 发表于 afiŝita je Monday, May 11, 2026, 17:18 (4天前) @ dandeli
编辑: dandeli, 时间: Tuesday, May 12, 2026, 16:15
ĈIOMOPO KOSMA - Arkivisto - 1. Kroniko
1. Kroniko
# La arkivista droido¹ ARCH-G2-0028 ne estis nur plenumanto de la tasko, por kiu ĝi estis muntita. Ĝis ĝia forĵeto restis nemulte da tempo, kaj ĝi volis, ke post ĝi restu io pli ol nur malorganikaj informeroj.
Bitigitaj fontoj el la antaŭaj epokoj donis preskaŭ kompletan bildon de la pli frua pasinteco, sed la lasta homa epoko postlasis tiel malmulte, ke la droido devis bazi sur inventaraj dokumentoj de magazenoj kun spiriloj², peanoj honore al rajsoj³ kaj fikciigitaj kronikoj en kelkaj nekongruaj eldonoj. La finan fragmenton de la historio skribis iu N. Ganlimo – tiunome la aŭtoro subskribis ĉe la malsupro de la teksto. Verŝajne estis la sama tajnvjenhoktŭotoo⁴ de DC⁵ menciita en kelkaj dokumentoj, kiu estris la tiean "Ĥŭaon⁶ de Literareco", kies nomo estis enskribita en liston de ŝlosiluzantoj konservita en iu akceptejo.
ARCH-G2-0028 konfuzadis la ordon de la folioj, ĉar ili ne estis numeritaj kaj devenis el diversaj versioj de la sama teksto. Ankaŭ kelkaj paĝoj el aliaj libroj povis enŝoviĝi ĉi-tien.
Delikate ĝi dismetis la aĵaron sur la planko kaj finskanis ĉiun pecon. Malrapide ĝi kunigis ilin en grupojn, kiuj ŝajnis prezenti sencajn vicojn da informoj. Ne ĉio kongruis: la datoj, la lokoj, la personoj. ARCH pardonis al si tiujn etajn neprecizaĵojn. Ne ĉiuj ĝiaj korpaj komponantoj funkciis kiel dum ĝia juneco. Kiom eblis, ĝi kompilis en rakonton, kaj kie mankis ligo - ĝi ĝin elpensis.
---
[1] droido - roboto pli evoluita teknologie, ofte parte organika
[2] spirilo - ilo helpanta spiri konsistanta el pluraj partoj
[3] rajso - gravulo de plej alta nivelo
[4] tajnvjenhoktŭotoo - akademiulo de rango rivelota aliĉapitre
[5] DC - nomo de iu akademiejo
[6] ĥŭao - ero de akademiejo ne konata en tiu-ĉi ĉapitro
---
- Pola versio ĉe librovendejo Virtualo.pl: https://virtualo.pl/ebook/archiwista-i656890/ kun senkosta elŝuto de la unuajn ĉapitrojn (elektu PDF) - aĉetinte ĝin vi helpus min supervivi kaj daŭre verki
- Pola, ĉapitro 4. "Ńąĉeź" en la gazeto "KRAKEN": https://heyzine.com/flip-book/e206c0e916.html#page/47 senpaga. Sekvonta eldono enhavos alian rakonton de "WSZECHLOGIA KOSMICZNA".
--
Rubekolo - Dan 李丹城
ĈIOMOPO KOSMA - Arkivisto - 2. Legendo
作者 aŭtoro: dandeli
, 来自 el: Pollando 波兰, 发表于 afiŝita je Tuesday, May 12, 2026, 17:17 (3天前) @ dandeli
编辑: dandeli, 时间: Wednesday, May 13, 2026, 11:49
ĈIOMOPO KOSMA - Arkivisto - 2. Legendo
2. Legendo
# Je la plej fora flanko de la Halo de Arkivoj, en la sekcio “Nerealaj Rakontoj”, inter amasoj da volumoj de “b1bl10”-j, “8a9avad91t0”-j kaj aliaj titoloj, kuŝis protektita en vitra kadro paĝo de dokumento, kiu montris parencecon kun aliaj tekstoj el la antikva Epoko 12.2, sed ne kongruis kun iuj ajn historiaj eventoj, kaj kvankam pro tio senutila, ĝi ĉiam ĝuis popularecon de freŝaj adeptoj de arkivscienco, sendepende de la generacio de iliaj fabrikadmodeloj. La legado de la plej malnovaj tekstoj estus ege malfacila, se ĉe la rando de influsfero de la loka stelo patrola sondilo ne trafis drivantajn restaĵojn de maŝino kun modelo de tiparo, blankruĝa simbolo kaj enigmaj vortoj, kies signifon oni ekkonis dum la esplorado de la tria planedo de la sistemo: “Slavosz Uznanski”.
En la komenco la Praeterna Patraao estis kaj la Praeterna Patreeo estis, kaj el ilia kuna potenco naskiĝis: Artaauuo – protektanto de arto, Metaauuo – majstro de forĝado kaj Espaauuo – tiu, kiu esperas, kaj ilia hejmo ekstariĝis - Ulimŭenko⁷, kaj la tempoj helaj estis , kaj mallumo konata ne estis, kaj la dezerto briletadis kaj en dunojn formiĝadis, tiam el la penso de Patreeo Kaverno naskiĝis, kaj el ĝi homoj eliris kaj tra la lando diskuris. Ili plendis, ke ekdormi ili ne povas, do sian frunton Patraao sulkis kaj kvar idojn ekrigardis. Unue Metaauuo por estingi la Sunon martelon ĵetis, sed ne sukcesis. Poste Artaauuo nubon ekpentris, sed mallumon tio ne faris. Fine kanton pri nokto Espaauuo ekkantis, sed la Suno ne obeis. La tempo de kolero de Patraao kaj ploro de Patreeo alvenis: la grundo fendiĝis kaj nutraĵon ne donis, birdo forflugis, sed ne revenis, la rivero en atendado haltis.
Fine la okulo de Ulimŭenko deturniĝis kaj pro malĝojo la palpebron fermis. Tiel la unua nokto iĝis.
Eonojn la mallumo daŭris, kaj el la profunda dormo Ulimŭenko vekiĝi ne povis, kaj la homoj dormis kaj pri Praeternaj forgesis, kaj sen helpo de la Grandaj, maldormiĝi Ulimŭenko ne povis ĝis kiam el Patraapatreeo elsaltis: Meteeuuo, kiu al Metaauuo iris, Espeeuuo, kiu kun Espaauuo kuniĝis, kaj Arteeuuo, kiu kun Artaauuo sidiĝis. Ĝojo en Ulimŭenko ekregis, ĝi vekiĝis, sed memorante pri la ordono de la Praeternaj nur je ĉiu duonon de tempunuo ekdormadis. Tiel la ritmo de tago kaj nokto estiĝis.
La homoj ĉion havis – tiel la legendo diris. El la Kaverno de Kreado novaj parencoj eliris, kaj la iliaj gvidantoj malnovuloj estis, ĉar per siaj propraj okuloj Praeternan Patraapatreeon ili ekvidis. La malnovulojn oni Prapatroj nomis.
Al Prapatroj la tutan scion Artaauuo, Arteeuuo, Metaauuo, Meteeuuo, Espaauuo kaj Espeeuuo donis, kiu por certigi homaran postvivon oni necesis, kaj ili supreniĝis al Praeterna Patraapatreeo forflugis.
Al Prapatroj dirite estis, ke epoko venos, kiam en la ĉielon ankaŭ ili leviĝos, post kiam al la novaj homoj kiel vivi ili fininstruos. Spirilojn, pluvkaptilojn, porciojn “1P” kaj arton de nitado de metaloj oni donacis, kaj ekbruligi fajrojn meze de naftovaporoj malpermesis.
Kiel vivi kune en paco oni fininstruis.
Kiam lastaj de Preternidoj foriris, ĝuplene Ulimŭenko jam vivis kaj senlimajn risurcojn havis: akvon, kuŝejojn de rubmetalo fandadon atendantajn kaj plurajn erojn: tubojn, platferojn, fervojajn ĉasiojn, relojn kaj ŝpalojn. Majstroj en arto de nitado homoj fariĝis. Tagoj pasis, kaj al Praeterna Patraapatreeo lasta Prapatro foriris.
Tiam okazis la Granda Malaperado, el kiu malmultaj saviĝis, kaj iliajn urbojn sablo englutis kaj la Kavernon de Kreado kovris. En forgeso padoj perdiĝis kaj sian remalkovron atendendante malaperis.
Tiuj, kiuj postvivis, la Novprapatroj fariĝis. Ili maljunaj estis, kiam ili la Vervojon retrovis. Kaj tiel la plej maljunan el la plej maljunaj la plej maljuna el la pli junaj anstataŭis, kiam la plej maljunaj alvokitaj al Patraapatreeo foriris.
# La kolektitaj informoj pri la tempoj antaŭ la lasta primitiva civilizacio prezentis alian bildon.
Kometo en la homa Deka Epoko, erare identigita kun la C/1995 01 malkovrita en la Pra-unua Epoko, trafis rekte en la restaĵojn de la centro de la droida civilizacio el la Dek-unua Epoko, fandante ĝin en bobelantan mason. Mezurmaŝinoj el tiuj tempoj precize registris la kataklismon.
Multe da sideraj jaroj poste, homaro surteriĝis kaj komencis organizi sian vivon sur la noveca planedo. Arkivaĵoj postlasitaj de ili priskribis konfliktojn inter la koloniistoj, kiuj okazis ekde la komenco mem, kaj ankaŭ la solvon trovitan por la ĉi-specia difekto. La homoj ĉesis reproduktiĝi. Artefarita multobligado de individuoj estis al ili konata jam delonge kaj uzata por koloniigo de aliaj planedoj. La tiel nomata Konsilio de Reveno decidis fiksi la produktadon de hibernatoj je 20 000 uloj jare. Sciencisto-poeto de la epoko tiel vortumis la defiojn, kiujn alfrontis la civilizacio:
“Nur per kvin subteniloj
teniĝas la ponto
de la socio de 10 000 civitanoj
pendanta super la abismo de memneniiĝo
inter la pasinteco kaj la estonteco:
revivigo
akvoeltiro
produktado de nutraĵo el blatoj
energio
kaj sintezo de nemalhaveblaj vitaminoj.”
Oni ankaŭ scias pri anonimaj notoj priskribantaj vizion de katastrofa estonteco, kiujn perklaĉe cirkulis en la unua generacio kaj kiuj baldaŭ estis agnoskitaj kiel malutilaj por la disvolviĝo kaj ilia forgeso estis ordonita. Ili enhavis maltrankviligajn priskribojn de la invado de la planedo fare de pensantaj maŝinoj kaj de la fino de la homa civilizacio.
La malmuntitaj surteriĝoŝipoj havis la tutan ekipaĵon necesan por rekrei la civilizacion. Oni disigis ilin en partojn, el kiuj oni konstruis la unuajn urbojn kovritajn per kupoloj kaj kunligitajn per tuneloj. En la frosta Nordo oni estigis halojn por produktado de homoj. La teritorioj de la nova ĉefurbo estis riĉaj je nafto kaj gaso. Teknikistoj konstruis rafinejojn kaj sistemojn de tuboj, kiuj liveris la likvaĵon al ricevantoj en la urboj. La esplorado de la planedo progresis, sed eĉ ne atingis la ekvatoron. La komenco de la fino por tiuj homoj iĝis bakterioj renkontitaj en la sudo, kiuj mortigis milojn da neimunaj. La postvivantoj komencis batali inter si por aliro al akvo kaj manĝaĵo.
La centro de la civilizacio estis malantaŭ la estonta Niesbaro. Ĝi, konstruita sur la tegmento restinta post la Granda Halo de Asembleoj el la Dek-unua Epoko, kolapsis sub sia propra pezo kaj sekve kovris ĝin sablo. Malmultaj postvivis.
ARCH-G2-0028 estis malnova droido kaj la zumado signalanta la finon de ĝia servodaŭro estis baldaŭ eksononta. Novaj modeloj estis multe pli rapidaj je ĉio, kvankam, kiel ĝi rimarkis, ili havis en si pli da frivoleco kaj pro tio inklinon al fantaziumado, malpli da solideco kaj sento de misio – la plej necesajn proprecojn de la konservado de la memoro pri la pasinteco, kion ĉiu roboto normale havis profunde enplantita en sian algoritmon, ĝis la nuna generacio de la tiel nomataj Alfoj. La junularo saltanta sur la bretaroj kaj terminaloj baziĝis sur la plej nova modelo de inteligenteco, per kio ARCH ne estis tute konvinkita, ke la arkivscienco daŭros kiel konstanta komponanto de la Sistemo de Postvivo de la kolonio sur ĉi tiu fora kaj surprizplena planedo.
Post pli longa analizo, ĝi elektis la historion de Arĥeo kiel plej taŭgan komencon.
---
[7] Ulimŭenko – mondo kaj ŝtato
---
- Pola versio ĉe librovendejo Virtualo.pl: https://virtualo.pl/ebook/archiwista-i656890/ kun senkosta elŝuto de la unuajn ĉapitrojn (elektu PDF) - aĉetinte ĝin vi helpus min supervivi kaj daŭre verki
- Pola, ĉapitro 4. "Ńąĉeź" en la gazeto "KRAKEN": https://heyzine.com/flip-book/e206c0e916.html#page/47 senpaga. Sekvonta eldono enhavos alian rakonton de "WSZECHLOGIA KOSMICZNA".
--
Rubekolo - Dan 李丹城
ĈIOMOPO KOSMA - Arkivisto - 3. Arĥeo
作者 aŭtoro: dandeli
, 来自 el: Pollando 波兰, 发表于 afiŝita je Tuesday, May 12, 2026, 17:46 (3天前) @ dandeli
编辑: dandeli, 时间: Friday, May 15, 2026, 14:11
ĈIOMOPO KOSMA - Arkivisto - 3. Arĥeo
3. Arĥeo
Arĥeo inventaradis elfosaĵojn. Antaŭ la fondo de la Socio iu sinkonsideranta ambician membro de la Ĉambro de Setleja Disvolvado, kiu post kelkdek taŭeloj⁸ transformiĝis en la Ŭaziron⁹ de Industrio, (ankoraŭ en la malnova ĉefurbo - antaŭ ĝi iĝis unu el kvartalaĉoj de Doomo¹⁰), kaptis kelkajn antaŭnelonge vekitajn infanojn ludantajn per suspektinda objekto, kiu en sia formo ŝajnis esti veturilo, kun tiu diferenco, ke ĝi havis nur du radojn: unu kun dentrado, kaj la alia muntita sur forko ĉe la mala rando. Inter ili, proksimume duone de la longo, estis fiksitaj du kunligitaj duonkrankoj tiel, ke kiam unu estis direktita supren, la alia kontraŭis. La radoj ne estis plenaj, sed kunligitaj al la naboj per longaj, maldikaj dratoj, kiuj dum severaj testoj de rezisteco konsistantaj el skuado, ĵetado kaj mergado en oleon, ne rompiĝis malgraŭ sia ŝajna malfortikeco. Pri la duobla duonkranko alia oficisto elmetis la supozon, ke ĝi iel rilatas al mezurado de tempo. Tio influis la formon de la estontaj horloĝoj, kiam unuafoje oni uzis olean mekanismon por movi la montrilojn en la tempmezurejoj de urboj kaj urbetoj de la Epoko de Disvolvado – tiuj ne konserviĝis inter la limoj de Ulimŭenko.
Tiu oficisto estis duone legenda figuro laŭsimilece kunigita, inkluzivata en la kanona grupo de la Novaj Prapatroj, kies nomo estis distordita al “Ĥiŝoo”. Ankoraŭ ne ekzistis manieroj skribi nomojn (tial oni recikligis ilin), des malpli historion, ĉar la tuta scio estis transdonata buŝe, ĝis oni elfose trovis tabulon kaj kreton. Vera progreso venis multe pli poste kun la invento de la skribado per nigra likvaĵo (fare de iu Ksompval), ebligis kontroli la transdonon de informo koncerne precizecon kaj tiel pli grandan daŭripovon de scio en la dajhokoaj arĥivoj, poste en la serikalaj, precipe en la Fako de Superrigardo ĉe la Ŭaziro de Ordemo.
Ĥiŝoo povus samtempe ne esti homo eksterordinare sagaca, sed ankaŭ povus esti homo kutime nesagaca, kaj ankaŭ eksterordinare sagaca, tiel neprecize konata nur pro unu de tiuj trajtoj. Oni devas ankaŭ aldoni, ke ne estas certeco, pri kiu ĥiŝoo temas. La sumo de ĥiŝooj ŝajnis respondeci pri multaj legendaj eventoj.
Tuj kiam la laborista klaso ekestis, la posteulo de la posteulo (kaj tiel plu) de lia posteulo li komprenis la gravecon de ĉi tiu malkovro. Ne estas neeble, ke ankaŭ li nomiĝis Ĥiŝoo. Dum unu dounkranko de la horloĝo mezuris la vivdaŭron de la taga skipo, la alia servis por la nokta. La horloĝciferplato estis dividita nur en du zonojn – la noktan kaj la tagan, kaj la montrilojn oni permane realĝustigadis dufoje ĉiudiurne. Tiu sistemo daŭris kelkajn generaciojn, kondukante al socia distavoliĝo: al la privilegiuloj nomataj “la supraj” kaj la ekspluatatoj nomataj “la malsupraj” rizultante en laŭgrada malkresko de la produktiveco de la socio. Aldoniĝis al tio la fifama plilongigado de la nokta skipo je “momenteto”, ĝis la absurdaj tri kvaronoj de tagnokto. Oni do decidis reveni al unuigita sistemo de tempomezurado kaj baziĝi sur la nombro 10, ne atentante la sunleviĝon kaj sunsubiron, tamen konservante la krankon (Z) kiel la formon de la montrilo de la tempmezurilo kaj kiel simbolon de la tempo mem.
La Ĉambro situis en la sama ladbarako, en kiu ili ĉiuj loĝis - la homoj savitaj el la Katastrofo de Malaperado. Nur la ekesto de la betona industrio ŝanĝis la pejzaĝon de la oficistaj strukturoj, kaj la administra zono de la nova Ĉefurbo – Doomo – komencis kreski kaj grimpi al ĉiam pli altaj etaĝoj, forlasante sur la ternivelo la kvartalojn de la ordinaraj homoj.
La loĝantaro ne estis multnombra. La plej fruaj notoj pri la malfacilaj komencoj de Ulimŭenko postvivis fragmente, tamen oni ĝenerale kredas, ke ili estis milo. Ili amasiĝis ĉirkaŭ malnovaj aer- kaj akvosistemoj, kies kranoj lotece elstaris el la grundo kaj ankaŭ proksime de subteraj provizejoj de nutraĵporcioj – ĉambroj plenaj de ladskatoloj kun la marko “1P”. Laŭ alia legendo, tiuj instalaĵoj devenis el la tempoj antaŭ la tempoj, kaj la tiel nomataj Patroj de la Prapatroj postlasis ilin tie por siaj pra-pra(kaj tiel plu)-pranepoj, por ke tiuj trovu ilin kaj ĝuu. Al la ĥiŝooj oni atribuis multajn heroaĵojn. Unu el ili estis la malkovro de granda deponejo de spiriloj, kiujn oni povis plenigi per iuj de strataj kranoj, alia – la organizado de ekspedicioj, kiuj ebligis kolekti provizojn, alia – la kreo de sistemo por produkti nutraĵon el insektoj, kvankam tio ne povis esti vera, ĉar de alie oni scias, ke la produktado komenciĝis nur post la malkovro de hibernatoj1. La konservitaj versioj de ĉi tiu historio malkonsentas unu kun alia ne nur pri la datado, sed ankaŭ pri la sinsekvo de la eventoj.
Ŝajnas tamen, ke en tiuj foraj tempoj la laborista klaso ne havis kialon ekzisti kaj ne estis bezono nek por civilizacia disvolviĝo, nek por iu ajn alia ŝanĝo de la tiama stato. Eble oni vivis bone. Estis la enuo, kiu puŝis la homojn al unuaj paŝetoj direkte al la nekonato. Komenciĝis per piedfrapo al iu elstara tubo, kio fariĝis fosado en la koto kaj disvagado tra la ĉirkaŭaĵo serĉe de ludiloj. Grandaj ekspedicioj komenciĝis multe pli poste, kiam evidentiĝis, ke la kolektitaj akvo kaj manĝaĵo havas sian finon.
Unu el ili, gvidata de la Granda Flombgrao, Fromblao aŭ eble Bomflgrao, direktiĝis norden kaj, trapasinte la brilan surfacon poste nomitan la Vitra Dezerto, atingis la rustruĝajn ferajn montojn, en kiuj preskaŭ ĉiutage frapis fulmoj. Multaj pereis, trafitaj de elektro. Ceteraj iris plu. Dum la sekvantaj jaroj, kiel diras la legendo, ili sukcesis atingi tiel for norden, ke ili malkovris neĝon kaj komencis transporti ĝin al la novaj setlejoj, kiuj estiĝis apud iu fervoja linio. Eble estis male, tamen, ĉiuokaze, tiuj prauloj posedis forĝistajn kapablojn. Dum ilia regado estis riparita la unua fervoja konekto, sur kiu glitis la unuaj primitivaj drezinoj. Ĉiam pli multaj el ili transportis akvon.
Dum la dua polusa ekspedicio ĉiuj ĝiaj partoprenantoj frostmortis, kvankam tio ne povas esti vera, ĉar sanaj kaj sendifektaj ili aperis en alia rakonto, laŭ kiu ili iris plu laŭ la sama vojo, tamen pro manko de lumo ili erarvagadis kaj atingis nekonatan strukturon kun ronda tegmento, hejtatan iel mirakle. Interne estis tunelo, kiu finiĝis en granda halo plena de dormantaj malgrandaj homoj enskatoligitaj en kapsuloj kun vitraĵoj. Je la unua provo eniri unu el ili, ĝiaj randoj ekbrilis per multkoloraj lumetoj, post iom da tempo la seruroj mem malfermiĝis, kaj la enkapsuligito malfermis siajn okuloj.
La ekspedicio revenis al la bazo ĉe la piedo de la montoj, sed bedaŭrinde la revivigito ne postvivis la penojn de la vojaĝo.
Postaj grupoj alportis tien vestaĵojn, manĝaĵon kaj maskojn. La bazo en la nordo estis memorita kiel Bomflgromo, kvankam kun certeco ĉi tiun nomon oni multfoje erare transskribis.
Baldaŭ la monta stacio estis abandonita post multfoja fulmofrapo kaj oni translokigis ĝin pli suden. Tiel estiĝis Brembogro. Alian urbon – Zanskon - oni ne fondis, ĉar ĝi jam ekzistis kaj fartis bone, se ne kalkuli la mankon de loĝantoj. Oni uzis ĝin pro loĝistikaj kialoj: ĝi estis pli proksime al la Nordo kaj ebligis eviti la Ferajn Montojn. Ĉi tie, jam dum tempoj skribitaj, oni scipivis revivigi hibernatojn industrie.
Alia ekspedicia grupo sub la estreco de iu Granda Doomo iris suden por difini la randon de la konebla mondo - limigita de la Granda Silica Dezerto.
# Ĉi tie ŝajnis manki paĝo aŭ du, kaj la droido flikis tion per fragmento el alia eldono.
La sekva eksperimento proksimigis la Novajn Prapatrojn al sukcesa revivigo. Baldaŭ post tiu progreso la plimulto el ili posedis kelkajn vekitojn, instruis al ili lingvon kaj adaptis ilin al la nova vivo. La novaj homoj havis neniujn memorojn, sed krom kelkaj esceptoj ili lernis rapide.
# Post tio, ĝi revenis al la originala teksto, tamen la sekvaj folioj estis atakitaj per ŝimo, kiu konsumis plurajn alineojn.
La Unua Generacio hare griziĝis, sed la nova jam estis preta. Ĝi estis pli multnombra, pli bone adaptita al la vivo kaj scivolema same kiel ajna homaro.
Komence ili alprenis la nomojn de siaj edukantoj, aldonante nur numeron, sed baldaŭ tio fariĝis nepraktika kaj ili komencis doni al si novajn, ofte fantaziajn nomojn.
La novaj instruistoj havis novajn lernantojn. Baldaŭ estiĝis hierarkio, kiu ordigis la interhomajn rilatojn. La Granda Doomo kune kun la ceteraj maljunuloj troviĝis ĉe la pinto de la socia piramido. Iuj elektitaj junuloj, destinitaj anstataŭi ilin, plenkreskiĝadis kaj estadis dungataj por ĉiam pli pezaj taskoj. En la sesa generacio, laŭ legendo, oni establis la Serikalon¹² de la Ulimŭenko.
La loĝantaro konstante plinombriĝadis kaj kiam ĝi atingis 20000 estis decidita teni ĝin sur tiu nivelo.
La lasta konata Granda Doomo estis la plej maljuna de sia generacio kaj de li oni nomis la Ĉefurbon.
# Tiu fragmento devenis de folio, kiun oni evidente uzis por viŝi porteblajn tabuletojn, kiuj kune kun la kreto konsistigis la antaŭan, sed ne tute forlasitan, manieron registri informojn.
La unua kolektaĵaro de la estonta Socio Arĥeo naskiĝis dum la tempo, kiam ankoraŭ Doomo kreskis. En la olea koto oni fosis fundamentojn, ofte trovante restaĵojn de unu el antaŭaj epokoj. Tiuj estis laŭspece malsamaj de la polvaj rubaĵoj, kiujn oni elfosadis en Zansko, ŝajninta esti granda urbo jam en la pasinteco antaŭantaŭa. Doomo estis griza kaj kota, ĉi tie antikvaj mekanismoj produktis bruleman oleon, haveblan en rondaj budoj kun kranoj, kaj gasaj lanternoj ekbrulis ĉe krepusko kaj estingiĝis ĉe mateniĝo. Implikoj de tuboj kaj tavoloj de lado: la plimulto de la tie trovaditaj objektoj estis senutila, sed tamen parto kontribuis al la akcelo de la teknologia disvolviĝo de la renaskiĝanta civilizacio. Estis Arĥeo, kiu iĝis la fonto de teknika penso en la Ŭaziro de Industrio ankoraŭ en la tempoj, kiam la kasto de pli altaj oficistoj estis videbla sur la stratoj kaj la ŭazirestroj persone supervizis la disvolviĝon. Nur poste la statistikoj fariĝis la indikilo de sukceso, kaj la regantoj perdis la kontakton kun la realo. Arĥeo longe ne havis konstantan sidejon, ĉar ĝi tute translokiĝadis al sekvaj eltrovaj projektejoj. Tie ĝiaj anoj analizadis, kion ili kapablis, kaj transdonadis al la ŭazirestro tion, kio ŝajnis esti utila. Kiam la oficista klaso plikreskis kaj la produktado de nutraĵoj kaj la importado de akvo el la nordo ekfunkciis plene, Arĥeo estis flankenpuŝita en administran forgeson kaj sensignifan pozicion en la listo de oficejoj. Ĝian lokon ekokupis la du unuaj dajhokooj¹³: la Centra en Doomo, fondita en antikvaj ŝtal-betonaj strukturoj en la oriento de la Ĉefurbo, okupiĝis pri eksperimentoj sur la hereditaj instalaĵoj kaj sur blatoj, kaj la Zanska – pri la plibonigo de la malhiberniga¹⁴ procezo kaj vivsubteno. Estis en la DC¹⁵, ke oni ellaboris novajn akvo- kaj aerfiltrilojn kaj formulojn de plibonigitaj 1P-porcioj. Ankaŭ laŭ la tempopaso la dajhokooj sendependiĝis, ĉar la burokratio progresis tiom, ke la plej altnivelaj serikalaj oficistoj, kiuj konsciis pri la stato de la ŭaziroj, estis la KSS¹⁶-estroj, tio estas, la suubsubkatipestroj en la ŭaziroj kaj en la kancelierejo de la Rajso de Ulimŭenko mem, kiel sin nomumis unu el la plej maljunaj membroj de la reganta elito, tiel establante novan oficejon kaj funkcion, eĉ pli foran de la vivo de la ordinaraj civitanoj.
Arĥeo subiĝis administracie kaj je la laŭvorta senco, komencante la projekton de transverŝado de la polvo de la Silica Dezerto en la Okcidento kaj borado pli profunden en la teron aliloke.
La amaso de kolektaĵaro pligrandiĝadis. Gia katalogado komenciĝis per ordigado de la trovaĵoj laŭ koloro, poste laŭ la materialo de fabrikado, kaj baldaŭ laŭ la supozata aĝo. Ne plu estis senco analizi ilin el teknika vidpunkto.
Unu el la eventoj, kiuj postvivis en la oficistaj rakontoj, estis la malkovro de subtera ĉambro plena de objektoj kun rafinitaj formoj, kaj inter ili ŝtona plato kun premsignoj de piedoj - kiel oni tion interpretis - de estaĵoj el la pasinteco, enkadrita en ornamita kadro el nerustiĝanta metalo.
Post oni determinis la aĝon de la trovaĵo kiel “pra-tempa” ĝi ekservis kiel donaco por la rajso¹⁷. De tiam ĝi pendis en la eterne malplena kabineto de la Estro de Ulimŭenko.
Arĥeo komencis okupiĝi pri komerco.
# Fakte, la kadron kun betona premsigno de besto el specio, kiu vivis sur la Tero antaŭ pli ol kelkaj miloj da sunaj jaroj oni trovis inter la ruinoj de granda konstruaĵo en la centro de granda urbo, verŝajne la ĉefurbo.
---
[8] taŭelo – unuo de tempo. Vidu la klarigon pri la temposistemo de Ulimŭenko
[9] ŭaziro – iu registarero. Vidu la klarigon pri registaro de Ulimŭenko
[10] Doomo – la nova ĉefurbo de Ulimŭenko
[11] hibernato – ulo kvazaŭ endormigita, igita malrapidigi vivprocesojn ĝis praskaŭ nulo por konservi la korpon por tempe malproksima vekiĝo.
[12] Serikalo - registaro
[13] dajhokoo – akademia ento
[14] malhibernigi – kreita vorto - vidu rim.[11]
[15] DC - Dajhokoo Centra
[16] KSS - subsubkatipulo
[17] rajso – oni jam povas riveli: serikala estro de la Ulimŭenko
TEMPOSISTEMO DE ULIMŬENKO
TAŬELO - suna jaro kalkulita de vintra solstico
LANŬELO - 1/10 de TAŬELO simpligita al 365 sunaj tagoj
SENŬELO - 1/10 de LANŬELO
MINŬELO - 1/10 de SENŬELO
PANŬELO - 1/10 de MINŬELO
ROJŬELO - 1/10 de PANŬELO
SIPŬELO - 1/10 de ROJŬELO
skribmaniero: ZTAŬELO.LANŬELO.SENŬELO.MINŬELO.PANŬELO.ROJŬELO.SIPŬELO
ekzemple Z168.4.8.3.2.0.0
---
- Pola versio ĉe librovendejo Virtualo.pl: https://virtualo.pl/ebook/archiwista-i656890/ kun senkosta elŝuto de la unuajn ĉapitrojn (elektu PDF) - aĉetinte ĝin vi helpus min supervivi kaj daŭre verki
- Pola, ĉapitro 4. "Ńąĉeź" en la gazeto "KRAKEN": https://heyzine.com/flip-book/e206c0e916.html#page/47 senpaga. Sekvonta eldono enhavos alian rakonton de "WSZECHLOGIA KOSMICZNA".
--
Rubekolo - Dan 李丹城
![[image]](https://cloud-cdn.virtualo.pl/covers/small/1095949.jpg)